Adhikarana அத வர்த்மரோகவிஜ்ஞாநீயோ நாமைகாதஶோऽத்யாயஃ - ப்ரதிஜ்ஞா (௧) · Śloka ௧
அதாதோ வர்த்மரோகவிஜ்ஞாநீயஂ வ்யாக்யாஸ்யாமஃ|
இதி ஹ ஸ்மாஹுராத்ரேயாதயோ மஹர்ஷயஃ||௧||
View original
अथातो वर्त्मरोगविज्ञानीयं व्याख्यास्यामः|
इति ह स्माहुरात्रेयादयो महर्षयः||१||
Show commentary
ஶஶிலேக வ்யாக்யா (இந்து கத)
நிஜஹேதுத்வாதுக்தஶிஷ்டத்வாத் காயசிகித்ஸாஙபூதத்வாச்சோர்த்வாங்கசிகித்ஸாயா அவஸரஸ்தத்ராபி சக்ஷுஷஃ ப்ராதாந்யாத்தஸ்யைவ வர்த்மஸந்திஸிதாஸிததஷ்டிக்ரமேண நிர்ணயஃ க்ரியதே| தத்ர தாவத்வர்த்மரோகாணாஂ ஹேத்வாதிப்ரதர்ஶநாத்யாய ஆரப்யதே| வர்த்ம நேத்ரபுடம்||௧||
Adhikarana நேத்ரரோகாணாஂ ஸாமாந்யோ ஹேதுஃ ஸம்ப்ராப்திஶ்ச (௨) · Śloka ௨
ஸர்வரோகநிதாநோக்தைரஹிதைஃ குபிதா மலாஃ|
அசக்ஷுஷ்யைர்விஶேஷேண ப்ராயஃ பித்தாநுஸாரிணஃ|
ஸிராபிரூர்த்வஂ ப்ரஸதா நேத்ராவயவமாஶ்ரிதாஃ|
வர்த்ம ஸந்திஂ ஸிதஂ கஷ்ணஂ தஷ்டிஂ வா ஸர்வமக்ஷி வா|
ரோகாந் குர்யுஃ ||௨||
View original
सर्वरोगनिदानोक्तैरहितैः कुपिता मलाः|
अचक्षुष्यैर्विशेषेण प्रायः पित्तानुसारिणः|
सिराभिरूर्ध्वं प्रसृता नेत्रावयवमाश्रिताः|
वर्त्म सन्धिं सितं कृष्णं दृष्टिं वा सर्वमक्षि वा|
रोगान् कुर्युः ||२||
Show commentary
ஶஶிலேக வ்யாக்யா (இந்து கத)
ஸர்வரோகேத்யாதிநாஸாமாந்யேநாக்ஷிரோகாணாஂ நிதாநஂ ஸம்ப்ரப்திஶ்சோச்யதே| ஸர்வரோகநிதாநே யாந்யஹிதாந்யுக்தாநி தைர்விஶேஷேண சாசக்ஷுஷ்யைர்மலா வாதாதயஃ குபிதாஃ ஸிராபிஶ்ச யதாஸ்வஂ கோஷ்டாதூர்த்வஂ ஶிரஃப்ரஸதா வர்த்மாதிகஂ ச நேத்ரஸ்யாவயவஂ ஸர்வமேவ வா நேத்ரமாஶ்ரிதா ரோகாந் நாநாவிதாந் குர்யுஃ| கிம்பூதா ஆஹ| ப்ராயோ பாஹுல்யேந தோஷாஃ பித்தாநுஸாரிணஃ பித்தப்ரதாநாஃ| ப்ராயோ நேத்ரயோ ரோககரா இத்யர்தஃ||௨||
Adhikarana கச்ச்ரோந்மீலம் (௩) · Śloka ௩
சலஸ்தத்ர ப்ராப்ய வர்த்மாஶ்ரயாஃ ஸிராஃ|
ஸுப்தோத்திதஸ்ய குருதே வர்த்மஸ்தம்பஂ ஸவேதநம்|
பாஂஸுபூர்ணாபநேத்ரத்வஂ கச்ச்ரோந்மீலநமஶ்ரு ச|
விமர்தநாத்ஸ்யாச்ச ஶமஃ கச்ச்ரோந்மீலஂ வதந்தி தம்||௩||
View original
चलस्तत्र प्राप्य वर्त्माश्रयाः सिराः|
सुप्तोत्थितस्य कुरुते वर्त्मस्तम्भं सवेदनम्|
पांसुपूर्णाभनेत्रत्वं कृच्छ्रोन्मीलनमश्रु च|
विमर्दनात्स्याच्च शमः कृच्छ्रोन्मीलं वदन्ति तम्||३||
Show commentary
ஶஶிலேக வ்யாக்யா (இந்து கத)
தத்ரைவஂஸ்திதே சலோ வாயுஃ ப்ரதாநோ வர்த்மாஶ்ரயாஃ ஸிராஃ ப்ராப்ய ஸுப்தோத்திதஸ்ய தத்காலத்யக்தநித்ரஸ்ய புஂஸோ வர்த்மஸ்தம்பாதிகஂ குருதே| தஸ்ய ச ரோகஸ்ய விமர்தநாச்சமஃ ஸ்யாத்| தஂ ரோகவிஶேஷமாசார்யா நாம்நா கச்ச்ரோந்மீலமிதி வதந்தி||௩||
Adhikarana நிமேஷஃ (௪) · Śloka ௪
சாலயந்வர்த்மநீ வாயுர்நிமேஷோந்மேஷணஂ முஹுஃ|
கரோத்யருங்நிமேஷோऽஸௌ ||௪||
View original
चालयन्वर्त्मनी वायुर्निमेषोन्मेषणं मुहुः|
करोत्यरुङ्निमेषोऽसौ ||४||
Show commentary
ஶஶிலேக வ்யாக்யா (இந்து கத)
வாயுஃ க்ருத்தோ வர்த்மநீ சாலயந் முஹுர்நிமிஷோந்மேஷணஂ கரோதி| அருகிதி விநா ருஜம்| அஸௌ ரோகோ நிமேஷாக்யஃ||௪||
Adhikarana வாதஹதவர்த்ம (௫) · Śloka ௫
வர்த்ம யத்து நிமீல்யதே|
விமுக்தஸந்தி நிஶ்சேஷ்டஂ ஹீநஂ வாதஹதஂ ஹி தத்||௫||
View original
वर्त्म यत्तु निमील्यते|
विमुक्तसन्धि निश्छेष्टं हीनं वातहतं हि तत्||५||
Show commentary
ஶஶிலேக வ்யாக்யா (இந்து கத)
யத்து வர்த்ம வாயுநா நிமீல்யதே ந கதாசிதுந்மீல்யதே தத்வர்த்ம நாம்நா வாதஹதமுச்யதே| கிம்பூதஂ வர்த்மாஹ| விமுக்தஸந்தி விஸ்ரஸ்தபந்தநம்| நிஶ்சேஷ்டஂ ஹீநஂ ச||௫||
Adhikarana கும்பிகாஃ (௬) · Śloka ௬
கஷ்ணாஃ பித்தேந பஹ்வ்யோऽந்தவர்த்ம கும்பீகபீஜவத்|
ஆத்மாயந்தே புநர்பிந்நாஃ பிடிகாஃ கும்பிஸஂஜ்ஞகாஃ||௬||
View original
कृष्णाः पित्तेन बह्व्योऽन्तवर्त्म कुम्भीकबीजवत्|
आध्मायन्ते पुनर्भिन्नाः पिटिकाः कुम्भिसंज्ञकाः||६||
Show commentary
ஶஶிலேக வ்யாக்யா (இந்து கத)
அந்தர்வத்ம வர்த்மநோऽந்தர்பாகே பித்தேந கஷ்ணாஃ பிடிகா பவந்தி| யா பிந்நாஃ கும்பீகபீஜவத் குமுததண்டுலவத் புநராத்மாயந்தே பரிபூர்வந்தே| தாஃ பிடகாஃ கும்பிநாம்ந்யஃ||௬||
Adhikarana பித்தோத்க்லிஷ்டவர்த்ம (௭) · Śloka ௭
ஸதாஹக்லேதநிஸ்தோதஂ ரக்தாபஂ ஸ்பர்ஶநாக்ஷமம்|
பித்தேந ஜாயதே வர்த்ம பித்தோத்க்லிஷ்டமுஶந்தி தத்||௭||
View original
सदाहक्लेदनिस्तोदं रक्ताभं स्पर्शनाक्षमम्|
पित्तेन जायते वर्त्म पित्तोत्क्लिष्टमुशन्ति तत्||७||
Show commentary
ஶஶிலேக வ்யாக்யா (இந்து கத)
பித்தேந ஸதாஹாதிகுணஂ வர்த்ம ஜாயதே பவதி| தத்வர்த்ம நாம்நா பித்தோத்க்லிஷ்டமுஶந்தி||௭||
Adhikarana பக்ஷ்மஶாதம் (௮) · Śloka ௮
கரோதி கண்டூஂ தாஹஂ ச பித்தஂ பக்ஷ்மாந்தமாஶ்ரிதம்|
பக்ஷ்மணாஂ ஶதநஂ சாநு பக்ஷ்மஶாதஂ வதந்தி தம்||௮||
View original
करोति कण्डूं दाहं च पित्तं पक्ष्मान्तमाश्रितम्|
पक्ष्मणां शतनं चानु पक्ष्मशातं वदन्ति तम्||८||
Show commentary
ஶஶிலேக வ்யாக்யா (இந்து கத)
பக்ஷ்மாந்தமாஶ்ரிதஂ பித்தஂ கண்டூவாதிகஂ கரோதி தஂ ரோகமாசார்யா நாம்நா பக்ஷ்மஶாதமிதி வதந்தி||௮||
Adhikarana போதகீ (௯) · Śloka ௯
போதக்யஃ பிடகாஃ ஶ்வேதாஃ ஸர்ஷபாபா கநாஃ கபாத்|
ஶோபோபதேஹருக்கண்டூபிச்சிலாஸ்ரஸமந்விதாஃ||௯||
View original
पोथक्यः पिटकाः श्वेताः सर्षपाभा घनाः कफात्|
शोफोपदेहरुक्कण्डूपिच्छिलास्रसमन्विताः||९||
Show commentary
ஶஶிலேக வ்யாக்யா (இந்து கத)
ஶ்வேதா ஆகத்யா ச ஸர்ஷபஸதஶா கநாஃ ஸஂஹதாஃ ஶோபாதிஸமந்விதாஶ்ச பிடகாஃ கபாத்பேதோர்பவந்தி| தாஶ்ச பிடாகாஃ கபாத்பேதோர்பவந்தி| தா நாம்நா போதக்ய இத்யுச்யந்தே||௯||
Adhikarana கபோத்க்லிஷ்டவர்த்ம (௧௦) · Śloka ௧௦
கபோத்க்லிஷ்டஂ பவேத்வர்த்ம ஸ்தம்பக்லேதோபதேஹவத்||௧௦||
View original
कफोत्क्लिष्टं भवेद्वर्त्म स्तम्भक्लेदोपदेहवत्||१०||
Show commentary
ஶஶிலேக வ்யாக்யா (இந்து கத)
ஸ்தம்பாதிமத்வர்த்ம பவேத் கபாதிதி ப்ரகரணாத்| தத்வர்த்ம நாம்நா கபோத்க்லிஷ்டமித்யுச்யதே||௧௦||
Adhikarana லகணஃ (௧௧) · Śloka ௧௧
க்ரந்திஃ பாண்டுரருக்பாகஃ கண்டூமாந் கடிநஃ கபாத்|
கோலமாத்ரஃ ஸ லகணஃ கிஞ்சிதல்பஸ்ததோऽதவா||௧௧||
View original
ग्रन्थिः पाण्डुररुक्पाकः कण्डूमान् कठिनः कफात्|
कोलमात्रः स लगणः किञ्चिदल्पस्ततोऽथवा||११||
Show commentary
ஶஶிலேக வ்யாக்யா (இந்து கத)
கபோத்பேதோஃ கோலமாத்ரோ பதரமாத்ரஸ்ததோ வா கோலாத் கிஞ்சிதல்பஃ பாண்ட்வாதிகுணோ க்ரந்திர்நாம்நா லகண இத்யுச்யதே||௧௧||
Adhikarana உத்ஸங்கா (௧௨) · Śloka ௧௨
ரக்தா ரக்தேந பிடகா தத்துல்யபிடகாசிதா|
உத்ஸங்காக்யா ||௧௨||
View original
रक्ता रक्तेन पिटका तत्तुल्यपिटकाचिता|
उत्सङ्गाख्या ||१२||
Show commentary
ஶஶிலேக வ்யாக்யா (இந்து கத)
ரக்தேந வாதாதிதுஷ்டேந ரக்தா லோஹிதவத்ரக்தவர்ணா பிடகா பவதி| தத்துல்யாபிஃ ப்ரதாநஸதஶாபிரந்யாபிஃ பிடகாபிராசிதா கதஸஞ்சயா ஸா பிடகா நாம்நோத்ஸங்கேத்யுச்யதே ||௧௨||
Adhikarana உத்க்லிஷ்டஂ வர்த்ம (௧௩) · Śloka ௧௩
ததோக்லிஷ்டஂ ராஜிமத் ஸ்பர்ஶநாக்ஷமம்||௧௩||
View original
तथोक्लिष्टं राजिमत् स्पर्शनाक्षमम्||१३||
Show commentary
ஶஶிலேக வ்யாக்யா (இந்து கத)
ததேதி ரக்தேநோத்க்லிஷ்டந்நாம வர்த்ம தத்தத்ராஜிமத் ஸ்பர்ஶநாக்ஷமஞ்ச||௧௩||
Adhikarana அர்ஶோவர்த்ம (௧௪) · Śloka ௧௪
அர்ஶோऽதிமாஂஸஂ வர்த்மாந்தஃ ஸ்தப்தஂ ஸ்நிக்தஂ ஸதாஹருக்|
ரக்தஂ ரக்தேந தத்ஸ்ராவிச்சிந்நஂ சிந்நஂ ச வர்ததே||௧௪||
View original
अर्शोऽधिमांसं वर्त्मान्तः स्तब्धं स्निग्धं सदाहरुक्|
रक्तं रक्तेन तत्स्राविच्छिन्नं छिन्नं च वर्धते||१४||
Show commentary
ஶஶிலேக வ்யாக்யா (இந்து கத)
ரக்தேநாஸஜா வர்த்மாந்தர்வர்த்மநோऽந்தபாகே ரக்தஂ லோஹிதமதிமாஂஸஂ பவதி ஸ்தப்தாதிகுணகமித்யதிமாஂஸமர்ம இதி நாம்நோச்யதே||௧௪||
Adhikarana அஞ்ஜநநாமிகா (௧௫) · Śloka ௧௫
மத்யே வா வர்த்மநோऽந்தே வா கண்டூஷாருக்வதீ ஸ்திரா|
முத்கமாத்ராஸஜா தாம்ரா பிடகாஞ்ஜநநாமிகா||௧௫||
View original
मध्ये वा वर्त्मनोऽन्ते वा कण्डूषारुग्वती स्थिरा|
मुद्गमात्रासृजा ताम्रा पिटकाञ्जननामिका||१५||
Show commentary
ஶஶிலேக வ்யாக்யா (இந்து கத)
அஸஜா ரக்தேந வர்த்மநோऽந்தே வா மத்யே வா கண்டூவாதிமதீ ஸ்திரா முத்கப்ரமாணா தாம்ரவர்ண ச யா பிடகா பவதி ஸா நாம்நா அஞ்ஜநநாமிகேத்யுச்யதே ||௧௫||
Adhikarana பிஸவர்த்ம (௧௬) · Śloka ௧௬
தோஷைர்வத்ம பஹிஃ ஶூநஂ யதந்தஃ ஸூக்ஷ்மகாசிதம்|
ஸஸ்ராவமந்தருதகஂ பிஸாபஂ பிஸவர்த்ம தத்||௧௬||
View original
दोषैर्वत्म बहिः शूनं यदन्तः सूक्ष्मकाचितम्|
सस्रावमन्तरुदकं बिसाभं बिसवर्त्म तत्||१६||
Show commentary
ஶஶிலேக வ்யாக்யா (இந்து கத)
தோஷைஸ்த்ரிபிர்யத்வர்த்ம பஹிஃ ஶூநமந்தஃ ஸூக்ஷ்மச்சித்ரஂ ஸஸ்ராவமந்தருதகஂ யஸ்மிந் பிஸே தத்ஸதஶஂ பவதி தத்வர்த்ம நாம்நா பிஸவர்த்ம இத்யுச்யதே||௧௬||
Adhikarana உத்க்லிஷ்டவர்த்ம (௧௭) · Śloka ௧௭
யத்வர்த்மோக்லிஷ்டமுத்க்லிஷ்டமகஸ்மாந்ம்லாநதாமியாத்|
ரக்ததோஷத்ரயோத்க்லேஶாத்பவத்யுத்க்லிஷ்டவர்த்ம தத்||௧௭||
View original
यद्वर्त्मोक्लिष्टमुत्क्लिष्टमकस्मान्म्लानतामियात्|
रक्तदोषत्रयोत्क्लेशाद्भवत्युत्क्लिष्टवर्त्म तत्||१७||
Show commentary
ஶஶிலேக வ்யாக்யா (இந்து கத)
ரக்தஸ்ய தோஷத்ரயஸ்ய ச மிஶ்ரீபாவேந தேஷாமுத்க்லேஶாத்தேதோர்யத்வர்த்ம புநருத்க்லிஷ்டஂ ஸ்வயமேவ புநர்ம்லாநதாமியாத் கிஞ்சித்பாரே ஶோஷஂ கச்சதி தத்வர்த்ம நாம்நோத்க்லிஷ்டவர்த்மேத்யுச்யதே||௧௭||
Adhikarana ஶ்யாவவர்த்ம (௧௮) · Śloka ௧௮
ஶ்யாவவர்த்ம மலைஃ ஸாஸ்ரைஃ ஶ்யாவஂ ருக்லேதஶோபவத்||௧௮||
View original
श्याववर्त्म मलैः सास्रैः श्यावं रुक्लेदशोफवत्||१८||
Show commentary
ஶஶிலேக வ்யாக்யா (இந்து கத)
ஸாஸ்ரைஃ ஸரக்தைர்மலைர்வாதாதிபிஸ்த்ரிபிர்மிஶ்ரீபூதைஃ ஶ்யாவஂ வர்ணேந ருகாதியுக்தஂ ச யத்வர்த்ம பவதி தந்நாம்நா ஶ்யாவவர்த்மோச்யதே||௧௮||
Adhikarana ஶ்லிஷ்டவர்த்ம (௧௯) · Śloka ௧௯
ஶ்லிஷ்டாக்யஂ வர்த்மநீ ஶ்லிஷ்டே கண்டூஶ்வயதுராகிணீ||௧௯||
View original
श्लिष्टाख्यं वर्त्मनी श्लिष्टे कण्डूश्वयथुरागिणी||१९||
Show commentary
ஶஶிலேக வ்யாக்யா (இந்து கத)
ஸாஸ்ரைரேவ ச மலைர்வர்த்மநீ த்வே கண்டூவாதித்ரயயுக்தே பரஸ்பரஶ்லிஷ்டே ச பவதஃ தத்வர்த்ம ஶ்லிஷ்டாக்யமுச்யதே||௧௯||
Adhikarana ஸிகதாவர்த்ம (௨௦) · Śloka ௨௦
வர்த்மந்தஃபிடகா ரூக்ஷாஃ கர்கஶாஃ ஸிகதோபமாஃ|
ஸிகதாவர்த்ம ||௨௦||
View original
वर्त्मन्तःपिटका रूक्षाः कर्कशाः सिकतोपमाः|
सिकतावर्त्म ||२०||
Show commentary
ஶஶிலேக வ்யாக்யா (இந்து கத)
வர்த்மநோऽந்தர்பாகே ரூக்ஷத்வாதிகுணாஃ பிடகா பவந்தி தத்வர்த்ம நாம்நா ஸிகதாவர்த்மோச்யதே||௨௦||
Adhikarana கர்தமவர்த்ம (௨௧) · Śloka ௨௧
கஷ்ணஂ து கர்தமஂ கர்தமோபமம்||௨௧||
View original
कृष्णं तु कर्दमं कर्दमोपमम्||२१||
Show commentary
ஶஶிலேக வ்யாக்யா (இந்து கத)
கஷ்ணஂ கர்தமஸதஶஂ மார்தவேந யத்வர்த்ம தந்நாம்நா கர்தமமுச்யதே||௨௧||
Adhikarana வஹலவர்த்ம (௨௨) · Śloka ௨௨
பஹலஂ பஹலைர்மாஂஸைஃ ஸவர்ணைஶ்சீயதே ஸமைஃ||௨௨||
View original
बहलं बहलैर्मांसैः सवर्णैश्छीयते समैः||२२||
Show commentary
ஶஶிலேக வ்யாக்யா (இந்து கத)
யத்வர்த்ம ஸமைர்வஹலைர்கநைர்மாஂஸைஶ்சீயதே தந்நாம்நா வஹலமித்யுச்யதே||௨௨||
Adhikarana குகூணகஃ (௨௩) · Śloka ௨௩
குகூணகஃ ஶிஶோரேவ தந்தோத்பத்திநிமித்தஜஃ|
ஸ்யத்தேந ஶிஶுரிச்சூநதாம்ராக்ஷோ வீக்ஷணாக்ஷமஃ|
ஸவர்த்மஶூலபைச்சில்யகர்ணநாஸாக்ஷிமர்தநஃ||௨௩||
View original
कुकूणकः शिशोरेव दन्तोत्पत्तिनिमित्तजः|
स्यत्तेन शिशुरिच्छूनताम्राक्षो वीक्षणाक्षमः|
सवर्त्मशूलपैच्छिल्यकर्णनासाक्षिमर्दनः||२३||
Show commentary
ஶஶிலேக வ்யாக்யா (இந்து கத)
தந்தோத்பவதோ யோ வர்த்மரோகஃ ஶிஶோரேவ பவதி ஸ நாம்நா குகூணகஃ தேநோச்சோஓநாதிரூபாக்ஷஃ ஶிஶுஃ ஸ்யாத்|| ௨௩||
Adhikarana பக்ஷ்மோபரோதஃ (௨௪) · Śloka ௨௪
பக்ஷ்மோபரோதே ஸங்கோசோ வர்த்மநோர்ஜாயதே ததஃ|
கரதாந்தர்முகத்வஂ ச ரோம்ணாமந்யாநி வா புநஃ|
கண்டகைரிவ தீக்ஷ்ணாக்ரைர்கஷ்டஂ தைரக்ஷி ஶூயதே|
ஊஷ்யதே சாநிலாதித்விடல்பாஹஂ ஶாந்திருத்ததைஃ||௨௪||
View original
पक्ष्मोपरोधे सङ्कोचो वर्त्मनोर्जायते ततः|
खरतान्तर्मुखत्वं च रोम्णामन्यानि वा पुनः|
कण्टकैरिव तीक्ष्णाग्रैर्घृष्टं तैरक्षि शूयते|
ऊष्यते चानिलादिद्विडल्पाहं शान्तिरुद्धृतैः||२४||
Show commentary
ஶஶிலேக வ்யாக்யா (இந்து கத)
பக்ஷ்மோபரோதநாம்நி ரோகே வர்த்மநோஃ ஸங்கோசோ ஜாயதே ததா ரோம்ணாமபி வர்த்மபவாநாஂ ஸங்கோசஃ கரதாந்தர்முகத்வஞ்ச ஜாயதே| அந்யாநி வா ரோமாணி ஜாயந்தே| தைஶ்ச ரோமபிஸ்தீக்ஷ்ணாக்ரைஃ கண்டகஸதஷைர்கஷ்டஂ ஸதக்ஷி ஶூயதே| ஊஷ்யதே ஸதாஹஂ பவதி அநிலாதிஸ்பர்ஶஂ ச த்வேஷ்டி| தைஶ்ச ரோமபிருத்ததைரபநீதைரல்பாஹஂ ஸ்தோகாநி திநாநி ருஜஶ்ஶாந்திர்பவதி புநஸ்ததைவ பவதி||௨௪||
Adhikarana அலஜீ (௨௫) · Śloka ௨௫
கநீநகே பஹிர்வர்த்ம கடிநோ க்ரந்திருந்நதஃ|
தாம்ரஃ பக்வோஸ்ரபூயஸ்ருதலஜ்யாத்மாயதே முஹுஃ||௨௫||
View original
कनीनके बहिर्वर्त्म कठिनो ग्रन्थिरुन्नतः|
ताम्रः पक्वोस्रपूयस्रुदलज्याध्मायते मुहुः||२५||
Show commentary
ஶஶிலேக வ்யாக்யா (இந்து கத)
கநீநகே நாஸாநிகடே நேத்ராந்தே பஹிர்வர்த்மநோ பஹிர்பாகே கடிநத்வாதிகுணோ க்ரந்திர்பவதி முஹுராத்மாயதேऽர்தாந்முஹுஃ ஸ்ரவதி ஸ க்ரந்திர்நாம்நா அலஜீத்யுச்யதே||௨௫||
Adhikarana வர்த்மார்புதம் (௨௬) · Śloka ௨௬
வர்த்மாந்தமாஂஸபிண்டாபஃ ஶ்வயதுர்க்ரதிதோऽருஜஃ|
ஸாஸ்ரைஃ ஸ்யாதர்புதோ தோஷைர்விஷமோ பாஹ்யதஶ்சலஃ||௨௬||
View original
वर्त्मान्तमांसपिण्डाभः श्वयथुर्ग्रथितोऽरुजः|
सास्रैः स्यादर्बुदो दोषैर्विषमो बाह्यतश्छलः||२६||
Show commentary
ஶஶிலேக வ்யாக்யா (இந்து கத)
ஸாஸ்ரைஃ ரக்தமிஶ்ரைர்வாதாதிபிர்மாஂஸபிண்டஸதஶஃ ஶ்வயதுஃ ஸ்யாத்| ஸ ச யதாந்தர்வர்த்ம பவதி ததா க்ரதிதஃ கடிநோऽருஜஶ்ச பவதி| யதா து பஹிர்வர்த்ம ததா சலோ பவதி| ஸ உபயோரபி ஶ்வயதுரர்புத இதி நாம்நோச்யதே||௨௬||
Adhikarana வர்த்மரோகஸங்க்யா (௨௭) · Śloka ௨௭
சதுர்விஂஶதிரித்யேதே வ்யாதயோ வர்த்மஸஂஶ்ரயாஃ||௨௭||
View original
चतुर्विंशतिरित्येते व्याधयो वर्त्मसंश्रयाः||२७||
Show commentary
ஶஶிலேக வ்யாக்யா (இந்து கத)
ஏதே அநந்தரோக்தா வர்த்மாஶ்ரயா வ்யாதயஃ கச்ச்ரோந்மீல, நிமேஷ, வாதஹத, கும்பி, பித்தோத்க்லிஷ்ட, பக்ஷ்மஶாத, போதகீ, கபோத்க்லிஷ்ட, லகண, உத்ஸங்க, ரக்தோத்க்லிஷ்ட, அர்ஶ, அஞ்ஜநநாமிகா, பிஸவர்த்ம, உத்க்லிஷ்டவர்த்ம, ஶ்யாவவர்த்ம, ஸிகதா, கர்தம, பஹல, குகூணக, பக்ஷ்மோபரோத, அலஜீ, அர்புதாக்யாஶ்சதுர்விஂஶதிரீத்யுக்தாஃ||௨௭||
Adhikarana ஸாத்யாஸாத்யதா (௨௮) · Śloka ௨௮
அத்யோऽத்ர பேஷஜைஃ ஸாத்யோ த்வௌ ததோऽர்ஶஶ்ச வர்ஜயேத்|
பக்ஷ்மோபரோதோ யாப்யஃ ஸ்யாச்சேஷாஞ்சஸ்த்ரௌஷதைர்ஜயேத்||௨௮||
View original
अद्योऽत्र भेषजैः साध्यो द्वौ ततोऽर्शश्छ वर्जयेत्|
पक्ष्मोपरोधो याप्यः स्याच्छेषाञ्छस्त्रौषधैर्जयेत्||२८||
Show commentary
ஶஶிலேக வ்யாக்யா (இந்து கத)
அத்ர சதுர்விஂஶதாவாத்யஃ கச்ச்ரோந்மீலாக்யோ பேஷஜைர்வக்ஷ்யமாணைஃ ஸாத்யஃ ததநந்தரோ நிமிஷவாதஹதாக்யாவர்ஶஆக்யஶ்ச த்ரய இதி வர்ஜயேத்| பக்ஷ்மோபரோதோ யாப்யஃ| ஶேஷாநநுக்தாந் ஶஸ்த்ரைரோஷதைஶ்ச யதாயோக்யஂ ஜயேத்||௨௮||
Adhikarana சிகித்ஸாஸூத்ரநிர்தேஶஃ (௨௯-௩௦) · Śloka ௩௦
குட்டயேத் பக்ஷ்மஶதநஂ சிந்த்யாத்தேஷ்வபி சார்புதம்|
பிந்த்யால்லகணகும்பீகாவிஸோத்ஸங்காஞ்ஜநாலஜீஃ|
போத்தகீஶ்யாவஸிகதாஶ்லிஷ்டோத்க்லிஷ்டசதுஷ்டயம்|
ஸகர்தமஂ ஸபஹலஂ விலிகேத் ஸகுகூணகம்||௨௯||
இதி வைத்யபதிஸிஂஹகுப்தஸ்ய ஸூநோர்வாக்படஸ்ய கதா வஷ்டாங்கஸஂக்ரஹஸஂஹிதாயாமுத்தரதந்த்ரே வர்த்மரோக விஜ்ஞாநீயோ நாமைகாதஶோऽத்யாயஃ||௩௦||
View original
कुट्टयेत् पक्ष्मशतनं छिन्द्यात्तेष्वपि चार्बुदम्|
भिन्द्याल्लगणकुम्भीकाविसोत्सङ्गाञ्जनालजीः|
पोत्थकीश्यावसिकताश्लिष्टोत्क्लिष्टचतुष्टयम्|
सकर्दमं सबहलं विलिखेत् सकुकूणकम्||२९||
इति वैद्यपतिसिंहगुप्तस्य सूनोर्वाग्भटस्य कृता वष्टाङ्गसंग्रहसंहितायामुत्तरतन्त्रे वर्त्मरोग विज्ञानीयो नामैकादशोऽध्यायः||३०||
Show commentary
ஶஶிலேக வ்யாக்யா (இந்து கத)
அத்ரைவேஷாஂ சிகித்ஸா ஸூத்ர்யதே ஸுகாவபோதாய-குட்டயேதித்யாதி| தேஷ்பவி ஶேஷேஷு பக்ஷ்மஶதநஂ வக்ஷ்யமாணாப்ரகாரேண குட்டயேத்| அர்புதஂ சிந்த்யாத்| அலஜ்யந்தஂ பிந்த்யாத்| போத்தக்யாதிகஂ விலிகேதிதி| இதி ஶ்ரீமந்மஹாமஹோபாத்யயேந்துவிரசிதாயா- மஷ்டாங்கஸஂக்ரஹவ்யாக்யாயாஂ ஶஶிலேகாயாமுத்தரதந்த்ரே ஏகாதஶோऽத்யாயஃ