Adhikarana ಅಧ್ಯಾಯೋಪಕ್ರಮಃ · Śloka
Show commentary
ಸರ್ವಾಙ್ಗಸುನ್ದರೀ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
ಅರ್ಶೋನಿದಾನಾದನನ್ತರಮತಿಸಾರಗ್ರಹಣೀರೋಗನಿದಾನಾರಮ್ಭಃ| ಯತೋ ವಕ್ಷ್ಯತಿ (ಹೃ. ಚಿ. ಅ. ೮|೧೬೪) - "ಅರ್ಶೋತಿಸಾರಗ್ರಹಣೀವಿಕಾರಾಃ ಪ್ರಾಯೇಣ ಚಾನ್ಯೋನ್ಯನಿದಾನಭೂತಾಃ|" ಇತಿ|
ಆಯುರ್ವೇದರಸಾಯನಮ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
೦೦೦೦೦
Adhikarana ಅತೀಸಾರಗ್ರಹಣೀರೋಗನಿದಾನಾಧ್ಯಾಯಃ (೨) · Śloka ೨
ತಸ್ಮಾದತೀಸಾರಗ್ರಹಣೀರೋಗನಿದಾನಂ ಪ್ರಕ್ರಮ್ಯತ ಇತ್ಯಾಹ - - - - ಅಥಾತೋಽತೀಸಾರಗ್ರಹಣೀದೋಷನಿದಾನಂ ವ್ಯಾಖ್ಯಾಸ್ಯಾಮಃ|
ಇತಿ ಹ ಸ್ಮಾಹುರಾತ್ರೇಯಾದಯೋ ಮಹರ್ಷಯಃ|
(ಗದ್ಯಸೂತ್ರೇ)||೨||
View original
तस्मादतीसारग्रहणीरोगनिदानं प्रक्रम्यत इत्याह - - - - अथातोऽतीसारग्रहणीदोषनिदानं व्याख्यास्यामः|
इति ह स्माहुरात्रेयादयो महर्षयः|
(गद्यसूत्रे)||२||
Show commentary
ಸರ್ವಾಙ್ಗಸುನ್ದರೀ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
ಸ೦-ಪೂರ್ವವದ್ವ್ಯಾಖ್ಯಾ|
ಆಯುರ್ವೇದರಸಾಯನಮ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
೦೦೦೦೦
Adhikarana ಅತೀಸಾರಃ ಷಡ್ವಿಧಃ (೧) · Śloka ೧
ದೋಷೈರ್ವ್ಯಸ್ತೈಃ ಸಮಸ್ತೈಶ್ಚ ಭಯಾಚ್ಛೋಕಾಚ್ಚ ಷಡ್ವಿಧಃ|
ಅತೀಸಾರಃ|೧|
View original
दोषैर्व्यस्तैः समस्तैश्च भयाच्छोकाच्च षड्विधः|
अतीसारः|१|
Show commentary
ಸರ್ವಾಙ್ಗಸುನ್ದರೀ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
ಸ೦-ದೋಷೈರ್ವ್ಯಸ್ತೈಃ-ಪೃಥಗ್ವಾತಪಿತ್ತಕಫೈಃ, ಸಮಸ್ತೈಃ-ಸನ್ನಿಪಾತೇನ, ತಥಾ ಭಯಾತ್ ಶೋಕಾಚ್ಚೇತಿ ಷಡ್ವಿಧೋಽತೀಸಾರಃ|
ಆಯುರ್ವೇದರಸಾಯನಮ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
೦೦೦೦೦
Adhikarana ಅತೀಸಾರಸ್ಯ ನಿದಾನಮ್ (೧-೪) · Śloka ೪
|
ಸ ಸುತರಾಂ ಜಾಯತೇಽತ್ಯಮ್ಬುಪಾನತಃ||೧||
ಕೃಶಶುಷ್ಕಾಮಿಷಾಸಾತ್ಮ್ಯತಿಲಪಿಷ್ಟವಿರೂಢಕೈಃ|
ಮದ್ಯರೂಕ್ಷಾತಿಮಾತ್ರಾನ್ನೈರರ್ಶೋಭಿಃ ಸ್ನೇಹವಿಭ್ರಮಾತ್||೨||
ಕೃಮಿಭ್ಯೋ ವೇಗರೋಧಾಚ್ಚ ತದ್ವಿಧೈಃ ಕುಪಿತೋಽನಿಲಃ|
ವಿಸ್ರಂಸಯತ್ಯಧೋಽಬ್ಧಾತುಂ ಹತ್ವಾ ತೇನೈವ ಚಾನಲಮ್||೩||
ವ್ಯಾಪದ್ಯಾನುಶಕೃತ್ಕೋಷ್ಠಂ ಪುರೀಷಂ ದ್ರವತಾಂ ನಯನ್|
ಪ್ರಕಲ್ಪತೇಽತಿಸಾರಾಯ|೪|
View original
|
स सुतरां जायतेऽत्यम्बुपानतः||१||
कृशशुष्कामिषासात्म्यतिलपिष्टविरूढकैः|
मद्यरूक्षातिमात्रान्नैरर्शोभिः स्नेहविभ्रमात्||२||
कृमिभ्यो वेगरोधाच्च तद्विधैः कुपितोऽनिलः|
विस्रंसयत्यधोऽब्धातुं हत्वा तेनैव चानलम्||३||
व्यापद्यानुशकृत्कोष्ठं पुरीषं द्रवतां नयन्|
प्रकल्पतेऽतिसाराय|४|
Show commentary
ಸರ್ವಾಙ್ಗಸುನ್ದರೀ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
ಸ೦-ಸ ಚ ಸುತರಾಮತ್ಯಮ್ಬುಪಾನಾತ್ ಜಾಯತೇ| ಕೃಶಶುಷ್ಕಾಮಿಷಾದಿಭಿಸ್ತಥಾ ತದ್ವಿಧೈಃ-ವಾತಪ್ರಕೋಪಹೇತುಭಿರಿಹಾನುಕ್ತೈರಪಿ, ಅನಿಲಃ ಕುಪಿತೋಽಬ್ಧಾತುಂ ಶರೀರಗತಮಧೋ ವಿಸ್ರಂಸಯತಿ-ಅಧಸ್ತಾನ್ನಯತಿ| ಸ್ನೇಹವಿಭ್ರಮಃ-ಸ್ನೇಹವ್ಯಾಪತ್ತಿಃ| ತೇನೈವ-ಅಬ್ಧಾತುನಾ, ಅನಲಂ-ಜಠರಾಗ್ನಿಂ, ಹತ್ವಾ-ಮನ್ದತ್ವಂ ನೀತ್ವಾ, ತಥಾ ಕೋಷ್ಠಂ ವ್ಯಾಪದ್ಯ-ಶೂನ್ಯತಾಂ ಕೋಷ್ಠಸ್ಯ ಕಾರಯಿತ್ವಾ, ಅನುಶಕೃತ್-ಶಕೃತಃ ಸಮೀಪೇ, ನ ತು ಸರ್ವಂ ಕೋಷ್ಠಮ್| ಪುರೀಷಂ ಚ ತೇನೈವ ಧಾತುನಾ ದ್ರವತಾಂ ನಯನ್-ಪ್ರಾಪಯನ್| ಅತೀಸಾರಾಯ ಕಲ್ಪತೇ-ಸಮ್ಪದ್ಯತೇ| ಅನಿಲ ಇತಿ ಯೋಜ್ಯಮ್|
ಆಯುರ್ವೇದರಸಾಯನಮ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
೦೦೦೦೦
Adhikarana ಅತೀಸಾರಸ್ಯ ಪೂರ್ವರೂಪಮ್ (೪-೫) · Śloka ೫
|
ಲಕ್ಷಣಂ ತಸ್ಯ ಭಾವಿನಃ||೪||
ತೋದೋ ಹೃದ್ಗುದಕೋಷ್ಠೇಷು ಗಾತ್ರಸಾದೋ ಮಲಗ್ರಹಃ|
ಆಧ್ಮಾನಮವಿಪಾಕಶ್ಚ|೫|
View original
|
लक्षणं तस्य भाविनः||४||
तोदो हृद्गुदकोष्ठेषु गात्रसादो मलग्रहः|
आध्मानमविपाकश्च|५|
Show commentary
ಸರ್ವಾಙ್ಗಸುನ್ದರೀ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
ಸ೦-ತಸ್ಯ-ಅತೀಸಾರಸ್ಯ, ಭಾವಿನೋ-ಭವಿಷ್ಯತೋ ಲಕ್ಷಣಂ, ತೋದೋ ಹೃದಾದಿಷು ಗಾತ್ರಸಾದಾದಿ ಚ|
ಆಯುರ್ವೇದರಸಾಯನಮ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
೦೦೦೦೦
Adhikarana ವಾತಜಾನಾಂ ಲಕ್ಷಣಮ್ (೫-೭) · Śloka ೭
|
ತತ್ರ ವಾತೇನ ವಿಡ್ಜಲಮ್||೫||
ಅಲ್ಪಾಲ್ಪಂ ಶಬ್ದಶೂಲಾಢ್ಯಂ ವಿಬದ್ಧಮುಪವೇಶ್ಯತೇ|
ರೂಕ್ಷಂ ಸಫೇನಮಚ್ಛಂ ಚ ಗ್ರಥಿತಂ ವಾ ಮುಹುರ್ಮುಹುಃ||೬||
ತಥಾ ದಗ್ಧಗುಡಾಭಾಸಂ ಸಪಿಚ್ಛಾಪರಿಕರ್ತಿಕಮ್|
ಶುಷ್ಕಾಸ್ಯೋ ಭ್ರಷ್ಟಪಾಯುಶ್ಚ ಹೃಷ್ಟರೋಮಾ ವಿನಿಷ್ಟನನ್||೭||
View original
|
तत्र वातेन विड्जलम्||५||
अल्पाल्पं शब्दशूलाढ्यं विबद्धमुपवेश्यते|
रूक्षं सफेनमच्छं च ग्रथितं वा मुहुर्मुहुः||६||
तथा दग्धगुडाभासं सपिच्छापरिकर्तिकम्|
शुष्कास्यो भ्रष्टपायुश्च हृष्टरोमा विनिष्टनन्||७||
Show commentary
ಸರ್ವಾಙ್ಗಸುನ್ದರೀ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
ಸ೦-[ತತ್ರ-] ತೇಷು ಷಡತೀಸಾರೇಷು, ವಾತೇನಾತೀಸಾರೇ ವಿಡ್ಜಲಾದಿಕಂ ಶುಷ್ಕಮುಖಾದಿಕೋ ನರ ಉಪವೇಶ್ಯತೇ| ಕಿಂ ಕುರ್ವನ್ ? ವಿನಿಷ್ಟನನ್| ಕೋಽರ್ಥಃ ? ನಿಃಕುಥನ್|
ಆಯುರ್ವೇದರಸಾಯನಮ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
೦೦೦೦೦
Adhikarana ಪಿತ್ತಜಾನಾಂ ಲಕ್ಷಣಮ್ (೮-೯) · Śloka ೯
ಪಿತ್ತೇನ ಪೀತಮಸಿತಂ ಹಾರಿದ್ರಂ ಶಾದ್ವಲಪ್ರಭಮ್|
ಸರಕ್ತಮತಿದುರ್ಗನ್ಧಂ ತೃಣ್ಮೂರ್ಚ್ಛಾಸ್ವೇದದಾಹವಾನ್||೮||
ಸಶೂಲಂ ಪಾಯುಸನ್ತಾಪಪಾಕವಾನ್|
|೯|
View original
पित्तेन पीतमसितं हारिद्रं शाद्वलप्रभम्|
सरक्तमतिदुर्गन्धं तृण्मूर्च्छास्वेददाहवान्||८||
सशूलं पायुसन्तापपाकवान्|
|९|
Show commentary
ಸರ್ವಾಙ್ಗಸುನ್ದರೀ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
ಸ೦-ಪಿತ್ತೇನ ತೃಡಾದಿಮಾನ್ನರಃ ಪೀತಾದಿಕಮುಪವೇಶ್ಯತೇ|
ಆಯುರ್ವೇದರಸಾಯನಮ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
೦೦೦೦
Adhikarana ಕಫಜಾನಾಂ ಲಕ್ಷಣಮ್ (೯-೧೧) · Śloka ೧೧
ಶ್ಲೇಷ್ಮಣಾ ಘನಮ್|
ಪಿಚ್ಛಿಲಂ ತನ್ತುಮಚ್ಛ್ವೇತಂ ಸ್ನಿಗ್ಧಮಾಮಂ ಕಫಾನ್ವಿತಮ್||೯||
ಅಭೀಕ್ಷ್ಣಂ ಗುರು ದುರ್ಗನ್ಧಂ ವಿಬದ್ಧಮನುಬದ್ಧರುಕ್|
ನಿದ್ರಾಲುರಲಸೋಽನ್ನದ್ವಿಡಲ್ಪಾಲ್ಪಂ ಸಪ್ರವಾಹಿಕಮ್||೧೦||
ಸರೋಮಹರ್ಷಃ ಸೋತ್ಕ್ಲೇಶೋ ಗುರುಬಸ್ತಿಗುದೋದರಃ|
ಕೃತೇಽಪ್ಯಕೃತಸಂಜ್ಞಶ್ಚ|೧೧|
View original
श्लेष्मणा घनम्|
पिच्छिलं तन्तुमच्छ्वेतं स्निग्धमामं कफान्वितम्||९||
अभीक्ष्णं गुरु दुर्गन्धं विबद्धमनुबद्धरुक्|
निद्रालुरलसोऽन्नद्विडल्पाल्पं सप्रवाहिकम्||१०||
सरोमहर्षः सोत्क्लेशो गुरुबस्तिगुदोदरः|
कृतेऽप्यकृतसंज्ञश्च|११|
Show commentary
ಸರ್ವಾಙ್ಗಸುನ್ದರೀ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
ಸ೦-ಶ್ಲೇಷ್ಮಣಾ ಘನಾದಿಗುಣಂ ನರ ಉಪವೇಶ್ಯತೇ| ನಿದ್ರಾಲುಸ್ತಥಾಽಲಸೋಽನ್ನದ್ವೇಷೀ ಚ ಸ್ತೋಕಂ ಸ್ತೋಕಂ ಸಹ ಪ್ರವಾಹಿಕಯಾ ವರ್ತತೇ ಸಪ್ರವಾಹಿಕಂ ಚೋಪವೇಶ್ಯತೇ| ತಥಾ, ಸರೋಮಹರ್ಷಾದಿಕಃ ಸ್ಯಾತ್| ಕೃತೇಽಪ್ಯಕೃತಸಂಜ್ಞಶ್ಚ-ತಥಾ ಕೃತೇಽಪ್ಯಕೃತಸಂಜ್ಞಶ್ಚ ಪುರೀಷೋತ್ಸರ್ಗೇಽಕೃತಸಂಜ್ಞಃ ಕೃತಪುರೀಷೋತ್ಸರ್ಗ ಇತಿ ಸಂವೇದನಾ ನ ಭವತಿ|
ಆಯುರ್ವೇದರಸಾಯನಮ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
೦೦೦೦೦
Adhikarana ತ್ರಿದೋಷಸ್ಯ ಲಕ್ಷಣಮ್ (೧೧) · Śloka ೧೧
|
ಸರ್ವಾತ್ಮಾ ಸರ್ವಲಕ್ಷಣಃ||೧೧||
View original
|
सर्वात्मा सर्वलक्षणः||११||
Show commentary
ಸರ್ವಾಙ್ಗಸುನ್ದರೀ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
ಸ೦-ಸರ್ವಾತ್ಮಾ-ಸನ್ನಿಪಾತೇನ, ಸರ್ವದೋಷಲಿಙ್ಗಃ|
ಆಯುರ್ವೇದರಸಾಯನಮ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
೦೦೦೦
Adhikarana ಭಯಜಸ್ಯ ಲಕ್ಷಣಮ್ (೧೨-೧೩) · Śloka ೧೩
ಭಯೇನ ಕ್ಷೋಭಿತೇ ಚಿತ್ತೇ ಸಪಿತ್ತೋ ದ್ರಾವಯೇಚ್ಛಕೃತ್|
ವಾಯುಸ್ತತೋಽತಿಸಾರ್ಯೇತ ಕ್ಷಿಪ್ರಮುಷ್ಣಂ ದ್ರವಂ ಪ್ಲವಮ್||೧೨||
ವಾತಪಿತ್ತಸಮಂ ಲಿಙ್ಗೈರಾಹುಃ|
|೧೩|
View original
भयेन क्षोभिते चित्ते सपित्तो द्रावयेच्छकृत्|
वायुस्ततोऽतिसार्येत क्षिप्रमुष्णं द्रवं प्लवम्||१२||
वातपित्तसमं लिङ्गैराहुः|
|१३|
Show commentary
ಸರ್ವಾಙ್ಗಸುನ್ದರೀ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
ಸ೦-ಭಯೇನ ಚಿತ್ತೇ ಕ್ಷೋಭಿತೇ ಸತಿ ಪಿತ್ತಸಹಿತೋ ವಾಯುಃ ಶಕೃದ್ದ್ರಾವಯೇತ್| ತತೋಽನನ್ತರಮತಿಸಾರ್ಯೇತ, ಕ್ಷಿಪ್ರಾದಿಗುಣಯುಕ್ತಂ ಲಿಙ್ಗೈರ್ವಾತಪಿತ್ತತುಲ್ಯಮ್|
ಆಯುರ್ವೇದರಸಾಯನಮ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
೦೦೦೦೦
Adhikarana ಶೋಕಜಸ್ಯ ಲಕ್ಷಣಮ್ (೧೩) · Śloka ೧೩
ತದ್ವಚ್ಚ ಶೋಕತಃ|
|೧೩|
View original
तद्वच्च शोकतः|
|१३|
Show commentary
ಸರ್ವಾಙ್ಗಸುನ್ದರೀ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
ಸ೦-ತದ್ವಚ್ಚ-ಭಯೇನ ತುಲ್ಯಲಿಙ್ಗಂ, ಶೋಕಾದತಿಸಾರ್ಯತೇ|
ಆಯುರ್ವೇದರಸಾಯನಮ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
೦೦೦೦೦
Adhikarana ಷಣ್ಣಾಮತೀಸಾರಾಣಾಂ ಪ್ರತ್ಯೇಕಂ ದ್ವೈವಿಧ್ಯದ್ವಿಕಮ್ (೧೩-೧೪) · Śloka ೧೪
|
ಅತೀಸಾರಃ ಸಮಾಸೇನ ದ್ವಿಧಾ ಸಾಮೋ ನಿರಾಮಕಃ||೧೩||
ಸಾಸೃಙ್ನಿರಸ್ರಃ|
|೧೪|
View original
|
अतीसारः समासेन द्विधा सामो निरामकः||१३||
सासृङ्निरस्रः|
|१४|
Show commentary
ಸರ್ವಾಙ್ಗಸುನ್ದರೀ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
ಸ೦-ಅತೀಸಾರಃ ಷೋಢಾ ಭವನ್ ದ್ವಿಪ್ರಕಾರಃ ಸಙ್ಕ್ಷೇಪೇಣ| ಏಕಃ ಸಾಮೋ ದ್ವಿತೀಯೋ ನಿರಾಮಕಃ| ತಥಾ, ಏಕಃ ಸರಕ್ತೋ ದ್ವಿತೀಯೋ ನಿರಸ್ರಃ|
ಆಯುರ್ವೇದರಸಾಯನಮ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
೦೦೦೦೦
Adhikarana ಸಾಮಸ್ಯ ಲಕ್ಷಣಮ್ (೧೪) · Śloka ೧೪
ತತ್ರಾದ್ಯೇ ಗೌರವಾದಪ್ಸು ಮಜ್ಜತಿ|
ಶಕೃದ್ದುರ್ಗನ್ಧಮಾಟೋಪವಿಷ್ಟಮ್ಭಾರ್ತಿಪ್ರಸೇಕಿನಃ||೧೪||
View original
तत्राद्ये गौरवादप्सु मज्जति|
शकृद्दुर्गन्धमाटोपविष्टम्भार्तिप्रसेकिनः||१४||
Show commentary
ಸರ್ವಾಙ್ಗಸುನ್ದರೀ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
ಸ೦-ತತ್ರ-ತಸ್ಮಿನ್, ಆದ್ಯೇ-ಸಾಮೇಽತೀಸಾರೇ, ಗೌರವಾದಪ್ಸು ಪತಿತಂ ಪುರೀಷಂ ಮಜ್ಜತಿ-ಬ್ರುಡತಿ, ದುರ್ಗನ್ಧಂ ಚ ಸ್ಯಾತ್| ಆಟೋಪಾದಿಯುತಸ್ಯ ಪುಂಸಃ|
ಆಯುರ್ವೇದರಸಾಯನಮ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
೦೦೦೦೦
Adhikarana ನಿರಾಮಸ್ಯ ಲಕ್ಷಣಮ್ (೧೫) · Śloka ೧೫
ವಿಪರೀತೋ ನಿರಾಮಸ್ತು ಕಫಾತ್ಪಕ್ವೋಽಪಿ ಮಜ್ಜತಿ|
|೧೫|
View original
विपरीतो निरामस्तु कफात्पक्वोऽपि मज्जति|
|१५|
Show commentary
ಸರ್ವಾಙ್ಗಸುನ್ದರೀ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
ಸ೦-ನಿರಾಮಸ್ತ್ವತೀಸಾರೋಽತೋ ವಿಪರೀತಃ-ಅಪ್ಸು ಪ್ಲವತಿ, ಆಟೋಪಾದಿರಹಿತಸ್ಯ ಪುಂಸಃ| ಸ೦-ಕಫಾತ್ಪುನಃ ಸ್ವಭಾವಗುರುತ್ವಾತ್ ಪಕ್ವೋಽಪಿ ಮಜ್ಜತಿ|
ಆಯುರ್ವೇದರಸಾಯನಮ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
೦೦೦೦೦
Adhikarana ಗ್ರಹಣೀರೋಗಸ್ಯ ನಿದಾನಮ್ (೧೫-೧೬) · Śloka ೧೬
ಅಥ ಗ್ರಹಣೀರೋಗಂ ಲಕ್ಷಯತಿ - - - - |
ಅತೀಸಾರೇಷು ಯೋ ನಾತಿಯತ್ನವಾನ್ ಗ್ರಹಣೀಗದಃ||೧೫||
ತಸ್ಯ ಸ್ಯಾದಗ್ನಿವಿಧ್ವಂಸಕರೈರನ್ಯಸ್ಯ ಸೇವಿತೈಃ|
|೧೬|
View original
अथ ग्रहणीरोगं लक्षयति - - - - |
अतीसारेषु यो नातियत्नवान् ग्रहणीगदः||१५||
तस्य स्यादग्निविध्वंसकरैरन्यस्य सेवितैः|
|१६|
Show commentary
ಸರ್ವಾಙ್ಗಸುನ್ದರೀ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
ಸ೦-ಅತೀಸಾರೇಷು ಯೋಽತಿಯತ್ನವಾನ್ನ ಭವತಿ ತಸ್ಯ ಗ್ರಹಣೀಗದೋ ಭವೇದಿತಿ ಗ್ರಹಣ್ಯಾ ನಿದಾನಮ್| ಅನ್ಯಸ್ಯ-ಅನತಿಸಾರಿಣಃ, ಅಗ್ನಿವಿಧ್ವಂಸಕರೈಃ-ವಹ್ನಿಮಾನ್ದ್ಯಹೇತುಭಿರನ್ನಪಾನೈಃ, ಶೀಲಿತೈರ್ಗ್ರಹಣೀರೋಗಃ ಸ್ಯಾತ್|
ಆಯುರ್ವೇದರಸಾಯನಮ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
೦೦೦೦೦
Adhikarana ಅತೀಸಾರಸ್ಯ ಮೇದಕಲಕ್ಷಣಮ್ (೧೬-೧೭) · Śloka ೧೭
ಅತೀಸಾರಗ್ರಹಣೀರೋಗಯೋಃ ಸಮಾನಾಭಾಸತ್ವಾತ್ ಕೋ ವಿಶೇಷಃ ? ಇತ್ಯಾಹ - - - - |
ಸಾಮಂ ಶಕೃನ್ನಿರಾಮಂ ವಾ ಜೀರ್ಣೇ ಯೇನಾತಿಸಾರ್ಯತೇ||೧೬||
ಸೋಽತಿಸಾರೋಽತಿಸರಣಾದಾಶುಕಾರೀ ಸ್ವಭಾವತಃ|
|೧೭|
View original
अतीसारग्रहणीरोगयोः समानाभासत्वात् को विशेषः ? इत्याह - - - - |
सामं शकृन्निरामं वा जीर्णे येनातिसार्यते||१६||
सोऽतिसारोऽतिसरणादाशुकारी स्वभावतः|
|१७|
Show commentary
ಸರ್ವಾಙ್ಗಸುನ್ದರೀ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
ಸ೦-ಸಾಮಂ ಪುರೀಷಮಥವಾ ನಿರಾಮಂ ಜೀರ್ಣ ಆಹಾರೇ ಸತಿ ಯೇನ-ವ್ಯಾಧಿನಾ, ಅತಿಸಾರ್ಯತೇ-ಅತ್ಯರ್ಥಂ ಬಹಿರ್ನಿಃಸಾರ್ಯತೇ, ಸ ವ್ಯಾಧಿರತೀಸಾರಃ| ಅತಿಸರಣಾದ್ಧೇತೋಃ| ಅತಿಸರಣಶಬ್ದನಿರ್ದೇಶೇನ ಚಾಸ್ಯಾನ್ವರ್ಥತ್ವಂ ದ್ಯೋತಿತಮ್| ತದೇವಮತಿಸರಣಾದತೀಸಾರ ಇತ್ಯುಚ್ಯತೇ| ನನು, ಏವಂ ಸತಿ ಯದಾ ಗ್ರಹಣೀದೋಷೇಽಪ್ಯತಿಸರಣಂ ಕಥಞ್ಚಿತ್ಸ್ಯಾತ್ತದಾ ತಸ್ಯಾಪ್ಯತೀಸಾರತ್ವಂ ಸ್ಯಾದಿತ್ಯಾಶಙ್ಕ್ಯಾಹ-ಆಶುಕಾರೀತ್ಯಾದಿ| ಪ್ರಭಾವಪ್ರಧಾನೋಽಯಂ ನಿರ್ದೇಶಃ| ಹೇತೌ ಪ್ರಥಮಾ| ಸ್ವಭಾವೇನಾಶುಕಾರಿತ್ವಾದತೀಸಾರೋ ಗ್ರಹಣೀದೋಷಾದನ್ಯ ಇತ್ಯರ್ಥಃ| ಗ್ರಹಣೀದೋಷೋ ಹಿ ನಾಶುಕಾರೀ, ಕಿನ್ತರ್ಹಿ ? ಚಿರಕೃತ್| ತಥಾ ಚಾಹ (ಶ್ಲೋ. ೧೮)- "ಚಿರಕೃದ್ಗ್ರಹಣೀದೋಷಃ" ಇತಿ|
ಆಯುರ್ವೇದರಸಾಯನಮ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
೦೦೦೦೦
Adhikarana ಗ್ರಹಣೀರೋಗಸ್ಯ ಮೇದಕಲಕ್ಷಣಮ್ (೧೭-೧೮) · Śloka ೧೮
ಅಥ ಗ್ರಹಣೀದೋಷಸ್ಯ ಸ್ವರೂಪಂ ವರ್ಣಯನ್ನತೀಸಾರಾದ್ಭೂಯೋ ಮೇದಮಾಹ - - - - |
ಸಾಮಂ ಸಾನ್ನಮಜೀರ್ಣೇಽನ್ನೇ ಜೀರ್ಣೇ ಪಕ್ವಂ ತು ನೈವ ವಾ||೧೭||
ಅಕಸ್ಮಾದ್ವಾ ಮುಹುರ್ಬದ್ಧಮಕಸ್ಮಾಚ್ಛಿಥಿಲಂ ಮುಹುಃ|
ಚಿರಕೃದ್ಗ್ರಹಣೀದೋಷಃ ಸಞ್ಚಯಾಚ್ಚೋಪವೇಶಯೇತ್||೧೮||
View original
अथ ग्रहणीदोषस्य स्वरूपं वर्णयन्नतीसाराद्भूयो मेदमाह - - - - |
सामं सान्नमजीर्णेऽन्ने जीर्णे पक्वं तु नैव वा||१७||
अकस्माद्वा मुहुर्बद्धमकस्माच्छिथिलं मुहुः|
चिरकृद्ग्रहणीदोषः सञ्चयाच्चोपवेशयेत्||१८||
Show commentary
ಸರ್ವಾಙ್ಗಸುನ್ದರೀ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
ಸ೦-ಗ್ರಹಣೀದೋಷೋಽಜೀರ್ಣೇಽನ್ನೇ ಸಾಮಂ ಕದಾಚಿತ್ಸಾನ್ನಂ, ಕದಾಚಿಜ್ಜೀರ್ಣೇಽನ್ನೇ ಪಕ್ವಂ ತಥಾ ನೈವ ವಾ| ಅಕಸ್ಮಾತ್-ಕದಾಚಿನ್ನಿಮಿತ್ತಮನ್ತರೇಣಾಪಿ, ಮುಹುರ್ಮುಹುಃ-ಪುನಃಪುನರ್ಬದ್ಧಂ, ಕದಾಚಿನ್ನಿಮಿತ್ತಂ ವಿನಾ ಮುಹುಃ ಶಿಥಿಲಂ, ಸಞ್ಚಯಾದುಪವೇಶಯೇದಿತಿ ಯೋಜ್ಯಮ್| ಅಯಂ ತು ಗ್ರಹಣೀದೋಷಶ್ಚಿರಕೃತ್|
ಆಯುರ್ವೇದರಸಾಯನಮ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
೦೦೦೦೦
Adhikarana ಗ್ರಹಣೀರೋಗಶ್ಚತುರ್ಧಾ (೧೯) · Śloka ೧೯
ಸ ಚತುರ್ಧಾ ಪೃಥಗ್ದೋಷೈಃ ಸನ್ನಿಪಾತಾಚ್ಚ ಜಾಯತೇ|
|೧೯|
View original
स चतुर्धा पृथग्दोषैः सन्निपाताच्च जायते|
|१९|
Show commentary
ಸರ್ವಾಙ್ಗಸುನ್ದರೀ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
ಸ೦-ಸಃ-ಗ್ರಹಣೀದೋಷಃ, ಪೃಥಗ್ದೋಷೈಃ-ವಾತಪಿತ್ತಕಫೈಃ, ಸನ್ನಿಪಾತೇನ ಚೇತಿ ಚತುಷ್ಪ್ರಕಾರೋ ಜಾಯತೇ|
ಆಯುರ್ವೇದರಸಾಯನಮ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
೦೦೦೦೦
Adhikarana ಗ್ರಹಣೀರೋಗಸ್ಯ ಪೂರ್ವರೂಪಮ್ (೧೯-೨೦) · Śloka ೨೦
|
ಪ್ರಾಗ್ರೂಪಂ ತಸ್ಯ ಸದನಂ ಚಿರಾತ್ಪಚನಮಮ್ಲಕಃ||೧೯||
ಪ್ರಸೇಕೋ ವಕ್ಕ್ರವೈರಸ್ಯಮರುಚಿಸ್ತೃಟ್ ಕ್ಲಮೋ ಭ್ರಮಃ|
ಆನದ್ಧೋದರತಾ ಛರ್ದಿಃ ಕರ್ಣಕ್ಷ್ವೇಡೋಽನ್ತ್ರಕೂಜನಮ್||೨೦||
View original
|
प्राग्रूपं तस्य सदनं चिरात्पचनमम्लकः||१९||
प्रसेको वक्क्रवैरस्यमरुचिस्तृट् क्लमो भ्रमः|
आनद्धोदरता छर्दिः कर्णक्ष्वेडोऽन्त्रकूजनम्||२०||
Show commentary
ಸರ್ವಾಙ್ಗಸುನ್ದರೀ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
ಸ೦-ತಸ್ಯ-ಗ್ರಹಣೀದೋಷಸ್ಯ, ಪ್ರಾಗ್ರೂಪಂ ಸದನಂ ಚಿರಾತ್ಪಚನಾದಿ ಚ|
ಆಯುರ್ವೇದರಸಾಯನಮ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
೦೦೦೦೦
Adhikarana ಗ್ರಹಣೀರೋಗಸ್ಯ ಸಾಮಾನ್ಯಲಕ್ಷಣಮ್ (೨೧) · Śloka ೨೧
ಸಾಮಾನ್ಯಂ ಲಕ್ಷಣಂ ಕಾರ್ಶ್ಯಂ ಧೂಮಕಸ್ತಮಕೋ ಜ್ವರಃ|
ಮೂರ್ಚ್ಛಾ ಶಿರೋರುಗ್ವಿಷ್ಟಮ್ಭಃ ಶ್ವಯಥುಃ ಕರಪಾದಯೋಃ||೨೧||
View original
सामान्यं लक्षणं कार्श्यं धूमकस्तमको ज्वरः|
मूर्च्छा शिरोरुग्विष्टम्भः श्वयथुः करपादयोः||२१||
Show commentary
ಸರ್ವಾಙ್ಗಸುನ್ದರೀ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
ಸ೦-ಚತುರ್ವಿಧಸ್ಯಾಸ್ಯ ಗ್ರಹಣೀಗದಸ್ಯ ಸಾಮಾನ್ಯಂ ಲಕ್ಷಣಂ ಕಾರ್ಶ್ಯಾದಿಕಮ್|
ಆಯುರ್ವೇದರಸಾಯನಮ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
೦೦೦೦೦
Adhikarana ವಾತಜಸ್ಯ ಲಕ್ಷಣಮ್ (೨೨-೨೫) · Śloka ೨೫
ತತ್ರಾನಿಲಾತ್ತಾಲುಶೋಷಸ್ತಿಮಿರಂ ಕರ್ಣಯೋಃ ಸ್ವನಃ|
ಪಾರ್ಶ್ವೋರುವಙ್ಕ್ಷಣಗ್ರೀವಾರುಜಾಽಭೀಕ್ಷ್ಣಂ ವಿಷೂಚಿಕಾ||೨೨||
ರಸೇಷು ಗೃದ್ಧಿಃ ಸರ್ವೇಷು ಕ್ಷುತ್ತೃಷ್ಣಾ ಪರಿಕರ್ತಿಕಾ|
ಜೀರ್ಣೇ ಜೀರ್ಯತಿ ಚಾಧ್ಮಾನಂ ಭುಕ್ತೇ ಸ್ವಾಸ್ಥ್ಯಂ ಸಮಶ್ನುತೇ||೨೩||
ವಾತಹೃದ್ರೋಗಗುಲ್ಮಾರ್ಶಃಪ್ಲೀಹಪಾಣ್ಡುತ್ವಶಙ್ಕಿತಃ|
ಚಿರಾದ್ದುಃಖಂ ದ್ರವಂ ಶುಷ್ಕಂ ತನ್ವಾಮಂ ಶಬ್ದಫೇನವತ್||೨೪||
ಪುನಃಪುನಃ ಸೃಜೇದ್ವರ್ಚಃ ಪಾಯುರುಕ್ಶ್ವಾಸಕಾಸವಾನ್|
|೨೫|
View original
तत्रानिलात्तालुशोषस्तिमिरं कर्णयोः स्वनः|
पार्श्वोरुवङ्क्षणग्रीवारुजाऽभीक्ष्णं विषूचिका||२२||
रसेषु गृद्धिः सर्वेषु क्षुत्तृष्णा परिकर्तिका|
जीर्णे जीर्यति चाध्मानं भुक्ते स्वास्थ्यं समश्नुते||२३||
वातहृद्रोगगुल्मार्शःप्लीहपाण्डुत्वशङ्कितः|
चिराद्दुःखं द्रवं शुष्कं तन्वामं शब्दफेनवत्||२४||
पुनःपुनः सृजेद्वर्चः पायुरुक्श्वासकासवान्|
|२५|
Show commentary
ಸರ್ವಾಙ್ಗಸುನ್ದರೀ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
ಸ೦-ತತ್ರ-ತೇಷು ಚತುರ್ಷು ಗದೇಷು ಮಧ್ಯೇ, ವಾತಾತ್ತಾಲುಶೋಷಾದಿ ಸ್ಯಾತ್|
ಆಯುರ್ವೇದರಸಾಯನಮ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
೦೦೦೦೦
Adhikarana ಪಿತ್ತಜಸ್ಯ ಲಕ್ಷಣಮ್ (೨೫-೨೬) · Śloka ೨೬
|
ಪಿತ್ತೇನ ನೀಲಪೀತಾಭಂ ಪೀತಾಭಃ ಸೃಜತಿ ದ್ರವಮ್||೨೫||
ಪೂತ್ಯಮ್ಲೋದ್ಗಾರಹೃತ್ಕಣ್ಠದಾಹಾರುಚಿತೃಡರ್ದಿತಃ|
|೨೬|
View original
|
पित्तेन नीलपीताभं पीताभः सृजति द्रवम्||२५||
पूत्यम्लोद्गारहृत्कण्ठदाहारुचितृडर्दितः|
|२६|
Show commentary
ಸರ್ವಾಙ್ಗಸುನ್ದರೀ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
ಸ೦-ಪಿತ್ತೇನ ಪೀತಾಭಃ ಸನ್ ತಥಾ ಪೂತ್ಯಮ್ಲೋದ್ಗಾರಾದ್ಯರ್ದಿತೋ ನೀಲವರ್ಣಾದಿಕಂ ವರ್ಚಃ ಸೃಜತಿ|
ಆಯುರ್ವೇದರಸಾಯನಮ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
೦೦೦೦೦
Adhikarana ಕಫಜಸ್ಯ ಲಕ್ಷಣಮ್ (೨೬-೨೯) · Śloka ೨೯
|
ಶ್ಲೇಷ್ಮಣಾ ಪಚ್ಯತೇ ದುಃಖಮನ್ನಂ ಛರ್ದಿರರೋಚಕಃ||೨೬||
ಆಸ್ಯೋಪದೇಹೇನಿಷ್ಠೀವಕಾಸಹೃಲ್ಲಾಸಪೀನಸಾಃ|
ಹೃದಯಂ ಮನ್ಯತೇ ಸ್ತ್ಯಾನಮುದರಂ ಸ್ತಿಮಿತಂ ಗುರು||೨೭||
ಉದ್ಗಾರೋ ದುಷ್ಟಮಧುರಃ ಸದನಂ ಸ್ತ್ರೀಷ್ವಹರ್ಷಣಮ್|
ಭಿನ್ನಾಮಶ್ಲೇಷ್ಮಸಂಸೃಷ್ಟಗುರುವರ್ಚಃಪ್ರವರ್ತನಮ್||೨೮||
ಅಕೃಶಸ್ಯಾಪಿ ದೌರ್ಬಲ್ಯಮ್|
|೨೯|
View original
|
श्लेष्मणा पच्यते दुःखमन्नं छर्दिररोचकः||२६||
आस्योपदेहेनिष्ठीवकासहृल्लासपीनसाः|
हृदयं मन्यते स्त्यानमुदरं स्तिमितं गुरु||२७||
उद्गारो दुष्टमधुरः सदनं स्त्रीष्वहर्षणम्|
भिन्नामश्लेष्मसंसृष्टगुरुवर्चःप्रवर्तनम्||२८||
अकृशस्यापि दौर्बल्यम्|
|२९|
Show commentary
ಸರ್ವಾಙ್ಗಸುನ್ದರೀ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
ಸ೦-ಶ್ಲೇಷ್ಮಣಾ ದುಃಖಂ-ಕೃಚ್ಛ್ರೇಣ, ಅನ್ನಂ ಪಚ್ಯತೇ| ಛರ್ದ್ಯಾದಿ ಚ ಸ್ಯಾತ್| ತಥಾ, ಹೃದಯಂ ಸ್ತ್ಯಾನಂ-ಪಿಣ್ಡಿತಮಿವ, ಮನ್ಯತೇ| ಜಠರಂ ನಿಶ್ಚಲಂ ಗುರು ಚ| ಉದ್ಗಾರಶ್ಚ ದುಷ್ಟಮಧುರಃ ಸ್ಯಾತ್| ಸದನಂ ಶರೀರಸ್ಯ| ಸ್ತ್ರೀಷ್ವಹರ್ಷಣಾದಿ ಚ ಸ್ಯಾತ್|
ಆಯುರ್ವೇದರಸಾಯನಮ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
೦೦೦೦೦
Adhikarana ಸನ್ನಿಪಾತಜಸ್ಯ ಲಕ್ಷಣಮ್ (೨೯) · Śloka ೨೯
ಸರ್ವಜೇ ಸರ್ವಸಙ್ಕರಃ|
|೨೯|
View original
सर्वजे सर्वसङ्करः|
|२९|
Show commentary
ಸರ್ವಾಙ್ಗಸುನ್ದರೀ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
ಸ೦-ಸರ್ವಜೇ-ಸನ್ನಿಪಾತಜೇ, ಸರ್ವೇಷಾಂ ಲಕ್ಷಣಾನಾಂ ಸಙ್ಕರೋ-ಮಿಶ್ರತ್ವಂ, ಭವತಿ|
ಆಯುರ್ವೇದರಸಾಯನಮ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
೦೦೦೦೦
Adhikarana ವಿಷಮಾದ್ಯಾಸ್ತ್ರಯೋಽಗ್ನಯೋಽಪಿ ಗ್ರಹಣೀದೋಷಾಃ (೨೯-೩೦) · Śloka ೩೦
|
ವಿಭಾಗೇಽಙ್ಗಸ್ಯ ಯೇ ಚೋಕ್ತಾ ವಿಷಮಾದ್ಯಾಸ್ತ್ರಯೋಽಗ್ನಯಃ||೨೯||
ತೇಽಪಿ ಸ್ಯುರ್ಗ್ರಹಣೀದೋಷಾಃ|
|೩೦|
View original
|
विभागेऽङ्गस्य ये चोक्ता विषमाद्यास्त्रयोऽग्नयः||२९||
तेऽपि स्युर्ग्रहणीदोषाः|
|३०|
Show commentary
ಸರ್ವಾಙ್ಗಸುನ್ದರೀ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
ಸ೦-ಅಙ್ಗಸ್ಯ ವಿಭಾಗೇ ಚ ಯೇ ವಿಷಮಾದ್ಯಾಃ-ವಿಷಮತೀಕ್ಷ್ಣಮನ್ದಾಃ, ತ್ರಯೋಽಗ್ನಯ ಉಕ್ತಾಸ್ತೇಽಪಿ ಗ್ರಹಣೀದೋಷಾಃ ಸ್ಯುಃ| ನನು, ಏವಂ ಸತಿ ಸಪ್ತ ಗ್ರಹಣೀದೋಷಾ ಇತಿ ಪ್ರಾಪ್ನೋತಿ| ಮೈವಮ್| ಮುಖ್ಯಾಃ ಸಪ್ರಾಪ್ತಿಪೂರ್ವರೂಪರೂಪನಿರ್ದೇಶಾದಿಯುಕ್ತಾಶ್ಚತ್ವಾರ ಏವ ಗ್ರಹಣೀಗದಾಃ| ಯೇ ತು ವಿಷಮಾದ್ಯಾಸ್ತ್ರಯಸ್ತೇ ಗ್ರಹಣೀರೋಗಾಭಾಸಾ ಇತಿ ಬೋಧ್ಯಮ್|
ಆಯುರ್ವೇದರಸಾಯನಮ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
೦೦೦೦೦
Adhikarana ಸಮೋಽಗ್ನಿಃ ಸ್ವಾಸ್ಥ್ಯದಃ (೩೦) · Śloka ೩೦
ಸಮಸ್ತು ಸ್ವಾಸ್ಥ್ಯಕಾರಣಮ್|
|೩೦|
View original
समस्तु स्वास्थ्यकारणम्|
|३०|
Show commentary
ಸರ್ವಾಙ್ಗಸುನ್ದರೀ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
ಸ೦-ಸಮಃ ಪುನರಗ್ನಿಃ ಸ್ವಾಸ್ಥ್ಯಸ್ಯ-ಆರೋಗ್ಯಸ್ಯ, ಕಾರಣಮ್|
ಆಯುರ್ವೇದರಸಾಯನಮ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
೦೦೦೦೦
Adhikarana ಅಷ್ಟೌ ಮಹಾರೋಗಾಃ (೮) · Śloka ೮
ವಾತವ್ಯಾಧ್ಯಶ್ಮರೀಕುಷ್ಠಮೇಹೋದರಭಗನ್ದರಾಃ|
ಅರ್ಶಾಂಸಿ ಗ್ರಹಣೀತ್ಯಷ್ಟೌ ಮಹಾರೋಗಾಃ ಸುದುಸ್ತರಾಃ||೩೦||
ಇತಿ ಶ್ರೀವೈದ್ಯಪತಿಸಿಂಹಗುಪ್ತಸೂನುಶ್ರೀಮದ್ವಾಗ್ಭಟವಿರಚಿತಾಯಾಮಷ್ಟಾಙ್ಗಹೃದಯಸಂಹಿತಾಯಾಂ ತೃತೀಯೇ ನಿದಾನಸ್ಥಾನೇಽತೀಸಾರಗ್ರಹಣೀದೋಷನಿದಾನಂ ನಾಮಾಷ್ಟಮೋಽಧ್ಯಾಯಃ||೮||
View original
वातव्याध्यश्मरीकुष्ठमेहोदरभगन्दराः|
अर्शांसि ग्रहणीत्यष्टौ महारोगाः सुदुस्तराः||३०||
इति श्रीवैद्यपतिसिंहगुप्तसूनुश्रीमद्वाग्भटविरचितायामष्टाङ्गहृदयसंहितायां तृतीये निदानस्थानेऽतीसारग्रहणीदोषनिदानं नामाष्टमोऽध्यायः||८||
Show commentary
ಸರ್ವಾಙ್ಗಸುನ್ದರೀ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
ಸ೦-ವಾತವ್ಯಾಧ್ಯಾದಯೋಽಷ್ಟೌ ಮಹಾರೋಗಾಃ ಸುದುಸ್ತರಾಃ-ವಿಷಮಾಃ| ತಸ್ಮಾತ್ತೇಷು ಯತ್ನಃ ಕಾರ್ಯ ಇತಿ| ಇತಿ ಶ್ರೀಮೃಗಾಙ್ಕದತ್ತಪುತ್ರಶ್ರೀಮದರುಣದತ್ತವಿರಚಿತಾಯಾಮಷ್ಟಾಙ್ಗಹೃದಯಟೀಕಾಯಾಂ ಸರ್ವಾಙ್ಗಸುನ್ದರಾಖ್ಯಾಯಾಂ ತೃತೀಯೇ ನಿದಾನಸ್ಥಾನೇಽತಿಸಾರಗ್ರಹಣೀದೋಷನಿದಾನಂ ನಾಮಾಷ್ಟಮೋಽಧ್ಯಾಯಃ ಸಮಾಪ್ತಃ|| ೮||
ಆಯುರ್ವೇದರಸಾಯನಮ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾ ( ಕೃತ)
೦೦೦೦೦