Skip to content

௬௩. யோநிகந்தநிதாநம்

Adhikarana யோநிகந்தஸ்ய நிதாநபூர்வகஂ ஸாமாந்யலக்ஷணம் (௧-௨) · Śloka

அத யோநிகந்தநிதாநம் | திவாஸ்வப்நாததிக்ரோதாத்வ்யாயாமாததிமைதுநாத் | க்ஷதாச்ச நகதந்தாத்யைர்வாதாத்யாஃ குபிதா யதா ||௧|| பூயஶோணிதஸங்காஶஂ நிகுசாகதிஸந்நிபம் | ஜநயந்தி யதா யோநௌ நாம்நா கந்தஃ ஸ யோநிஜஃ ||௨||

View original

अथ योनिकन्दनिदानम् | दिवास्वप्नादतिक्रोधाद्व्यायामादतिमैथुनात् | क्षताच्च नखदन्ताद्यैर्वाताद्याः कुपिता यदा ||१|| पूयशोणितसङ्काशं निकुचाकृतिसन्निभम् | जनयन्ति यदा योनौ नाम्ना कन्दः स योनिजः ||२||

🔊 Audio coming soon

Show commentary

மதுகோஶ வ்யாக்யா (விஜயரக்ஷித, ஶ்ரீகண்டதத்த கத)

யோந்யாஶ்ரயத்வாத் யோநிகந்தநிதாநமாஹ– திவாஸ்வப்நாதித்யாதி| நகதந்தாத்யைரித்யத்ராதிஶப்தாத் கண்டகாதிபரிக்ரஹஃ| வாதாத்யாஃ குபிதா இதி யதாநிதாநஂ ப்ரத்யேகஂ வாதாதயஃ குபிதாஃ| நிகுசாகதிஸந்நிபமிதி வர்துலமித்யர்தஃ; அஸ்யாநந்தரஂ குடகமிதி த்ரஷ்டவ்யஂ, தேந நபுஂஸகலிங்கதா ஸங்கதா பவதி| கந்தஃ ப்ராயேண ஜரந்நாரீயோநிகதோ நிகுசாகாரோ ரோகஃ||௧-௨||

ஆதங்கதர்பண வ்யாக்யா (வாசஸ்பதி வைத்ய கத)

இஹைவ யோநிஸஂஶ்ரிதத்வேந கந்தநிதாநமாஹ– திவேத்யாதி| நகதந்தாத்யைரித்யுபலக்ஷணம்| ஆதிக்ரஹணாத் கண்டகாதிபரிக்ரஹஃ| வாதாத்யாஃ குபிதா இதி யதாநிதாநேந வாதாதயஃ ப்ரத்யேகஂ குபிதாஃ| லகுசாகதிஸந்நிபமேதஸ்யாநந்தரஂ குடகமிதி த்ரஷ்டவ்யம்| கந்தஃ ப்ராயேண ஜரந்நாரீயோநிகதோ லகுசாகாரோ ரோகஃ||௧-௨||

Adhikarana யோநிகந்தஸ்ய வாதஜாதிபேதேந லக்ஷணாநி (௩-௪) · Śloka

ரூக்ஷஂ விவர்ணஂ ஸ்புடிதஂ வாதிகஂ தஂ விநிர்திஶேத் | தாஹராகஜ்வரயுதஂ வித்யாத் பித்தாத்மகஂ து தம் ||௩|| நீலபுஷ்பப்ரதீகாஶஂ கண்டூமந்தஂ கபாத்மகம் | ஸர்வலிங்கஸமாயுக்தஂ ஸந்நிபாதாத்மகஂ விதுஃ ||௪||

View original

रूक्षं विवर्णं स्फुटितं वातिकं तं विनिर्दिशेत् | दाहरागज्वरयुतं विद्यात् पित्तात्मकं तु तम् ||३|| नीलपुष्पप्रतीकाशं कण्डूमन्तं कफात्मकम् | सर्वलिङ्गसमायुक्तं सन्निपातात्मकं विदुः ||४||

🔊 Audio coming soon

Show commentary

மதுகோஶ வ்யாக்யா (விஜயரக்ஷித, ஶ்ரீகண்டதத்த கத)

வாதஜாதிபேதேந ரூபமாஹ– ரூக்ஷமித்யாதி| நீலபுஷ்பப்ரதீகாஶமிதி அதஸீகுஸுமவர்ணம்| கபஜேऽபி நீலதா வ்யாதிப்ரபாவாதேவ; அந்யே து பைத்திகலக்ஷண ஏவ ஸம்பத்நந்தி, யோக்யத்வாத்||௩-௪||

ஆதங்கதர்பண வ்யாக்யா (வாசஸ்பதி வைத்ய கத)

வாதஜமாஹ– ரூக்ஷமித்யாதி| ஸுகமம்| பைத்திகமாஹ– தாஹேத்யாதி| ஸுகமம்| ஶ்லைஷ்மிகமாஹ– நீலேத்யாதி| அதஸீகுஸுமாதேவவர்ணம்| ஏவஂவிதவர்ணதா ச கபஜேऽபி ரோகப்ரபாவாத், அந்யே த்வேதத்பைத்திகே ஏவ ஸம்பத்நந்தி, யோக்யத்வாத், வதந்தி ச– “தாஹராகஜ்வரயுதம்” இத்யபிதாநாதிகல்பிதமேததவகந்தவ்யமிதி| ஸந்நிபாதிகமாஹ– ஸர்வேத்யாதி; ஸுகமம்||௩-௪||

Adhikarana புஷ்பிகா · Śloka ௬௩

இதி ஶ்ரீமாதவகரவிரசிதே மாதவநிதாநே யோநிகந்தநிதாநஂ ஸமாப்தம் ||௬௩||

View original

इति श्रीमाधवकरविरचिते माधवनिदाने योनिकन्दनिदानं समाप्तम् ||६३||

🔊 Audio coming soon

Show commentary

மதுகோஶ வ்யாக்யா (விஜயரக்ஷித, ஶ்ரீகண்டதத்த கத)

இதி ஶ்ரீகண்டதத்தகதாயாஂ மதுகோஶவ்யாக்யாயாஂ யோநிகந்தநிதாநஂ ஸமாப்தம்||௬௩||

ஆதங்கதர்பண வ்யாக்யா (வாசஸ்பதி வைத்ய கத)

இதி ஶ்ரீவாசஸ்பதிவைத்யப்ரணீதாயாஂ மாதவநிதாநவ்யாக்யாயாமாதங்கதர்பணாக்யாயாஂ யோநிகந்தநிதாநம்||௬௩||