Skip to content

൨൮. സ്കന്ദഗ്രഹപ്രതിഷേധാധ്യായഃ

Adhikarana ൧ (൧-൨) · Śloka

അഥാതഃ സ്കന്ധഗ്രഹപ്രതിഷേധം വ്യാഖ്യാസ്യാമഃ ||൧|| യഥോവാച ഭഗവാന് ധന്വന്തരിഃ ||൨||

View original

अथातः स्कन्धग्रहप्रतिषेधं व्याख्यास्यामः ||१|| यथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः ||२||

🔊 Audio coming soon

Show commentary

നവഗ്രഹാകൃതിവിജ്ഞാനീയാനന്തരം വിജ്ഞാതനവഗ്രഹാകൃതേശ്ചികിത്സിതമുചിതം; തത്രാപി സ്കന്ദഗ്രഹസ്യ പ്രഥമത്വാത്തപ്രതിഷേധാധ്യായ ആരഭ്യതേ- അഥാത ഇത്യാദി||൧-൨||

Adhikarana ൨ (൩) · Śloka

സ്കന്ദഗ്രഹോപസൃഷ്ടാനാം കുമാരാണാം പ്രശസ്യതേ | വാതഘ്നദ്രുമപത്രാണാം നിഷ്ക്വാഥഃ പരിഷേചനേ ||൩||

View original

स्कन्दग्रहोपसृष्टानां कुमाराणां प्रशस्यते | वातघ्नद्रुमपत्राणां निष्क्वाथः परिषेचने ||३||

🔊 Audio coming soon

Show commentary

സ്കന്ദേത്യാദി| ഉപസൃഷ്ടാനാം ഗൃഹീതാനാമ്| ദ്രുമഗ്രഹണം വിടപനിഷേധാര്ഥമ്| സ്കന്ദഗ്രഹപ്രഭാവേണ തേനാവിഷ്ടേ ബാലേ വായുഃ കുപ്യതീതി വാതഹരൈഃ സേകാദയഃ കാര്യോഃ; അഥവാ വാതഘ്നദ്രുമാഃ സ്വപ്രഭാവേണ ഗ്രഹാവേശമപി നിവര്തയന്തി, അചിന്ത്യശക്തിത്വാത്||൩||

Adhikarana ൩ (൪) · Śloka

തേഷാം മൂലേഷു സിദ്ധം ച തൈലമഭ്യഞ്ജനേ ഹിതമ് | സര്വഗന്ധസുരാമണ്ഡകൈഡര്യാവാപമിഷ്യതേ ||൪||

View original

तेषां मूलेषु सिद्धं च तैलमभ्यञ्जने हितम् | सर्वगन्धसुरामण्डकैडर्यावापमिष्यते ||४||

🔊 Audio coming soon

Show commentary

തേഷാമിത്യാദി| തേഷാം വാതഘ്നദ്രുമാണാം ബില്വാദീനാമ്| സര്വഗന്ധാ ഏലാദിപഠിതാഃ, സുരാമണ്ഡഃ സുരായാ ഉപര്യച്ഛോ ഭാഗഃ, കൈഡര്യോ മഹാനിമ്ബഃ| ഏതേന ബില്വാദിമൂലക്വാഥേന ഏലാദീനാം കല്കേന സിദ്ധം തൈലമഭ്യഞ്ജനേ ഹിതമിഷ്യത ഇതി സിദ്ധമ്||൪||

Adhikarana ൪ (൫) · Śloka

ദേവദാരുണി രാസ്നായാം മധുരേഷു ദ്രുമേഷു ച | സിദ്ധം സര്പിശ്ച സക്ഷീരം പാനമസ്മൈ പ്രയോജയേത് ||൫||

View original

देवदारुणि रास्नायां मधुरेषु द्रुमेषु च | सिद्धं सर्पिश्च सक्षीरं पानमस्मै प्रयोजयेत् ||५||

🔊 Audio coming soon

Show commentary

ദേവദാരുണീത്യാദി| മധുരദ്രുമാ മധുരവൃക്ഷാഃ, മധു(ധൂ)കരാജാദനാദയഃ| പാനമ് അന്നാദസ്യ ബാലസ്യ||൫||

Adhikarana ൫ (൬) · Śloka

സര്ഷപാഃ സര്പനിര്മോകോ വചാ കാകാദനീ ഘൃതമ് | ഉഷ്ട്രാജാവിഗവാം ചൈവ രോമാണ്യുദ്ധൂപനം ശിശോഃ ||൬||

View original

सर्षपाः सर्पनिर्मोको वचा काकादनी घृतम् | उष्ट्राजाविगवां चैव रोमाण्युद्धूपनं शिशोः ||६||

🔊 Audio coming soon

Show commentary

കാകാദനീ കാകജങ്ഘാ||൬||

Adhikarana ൬ (൭) · Śloka

സോമവല്ലീമിന്ദ്രവല്ലീം ശമീം ബില്വസ്യ കണ്ടകാന് | മൃഗാദന്യാശ്ച മൂലാനി ഗ്രഥിതാന്യേവ ധാരയേത് ||൭||

View original

सोमवल्लीमिन्द्रवल्लीं शमीं बिल्वस्य कण्टकान् | मृगादन्याश्च मूलानि ग्रथितान्येव धारयेत् ||७||

🔊 Audio coming soon

Show commentary

സോമവല്ലീത്യാദി| സോമവല്ലീ ഗുഡൂചീ, ഇന്ദ്രവല്ലീ മത്സാണ്ഡകഃ ഗണ്ഡദൂര്വേതി ലോകേ, മൃഗാദനീ ഇന്ദ്രവാരുണീ||൭||

Adhikarana ൭ (൮) · Śloka

രക്താനി മാല്യാനി തഥാ പതാകാ രക്താശ്ച ഗന്ധാ വിവിധാശ്ച ഭക്ഷ്യാഃ | ഘണ്ടാ ച ദേവായ ബലിര്നിവേദ്യഃ സുകുക്കുടഃ സ്കന്ദഗ്രഹേ ഹിതായ ||൮||

View original

रक्तानि माल्यानि तथा पताका रक्ताश्च गन्धा विविधाश्च भक्ष्याः | घण्टा च देवाय बलिर्निवेद्यः सुकुक्कुटः स्कन्दग्रहे हिताय ||८||

🔊 Audio coming soon

Show commentary

ബലിം നിര്ദിശന്നാഹ- രക്താനീത്യാദി| തഥാ പതാകാ രക്തേത്യര്ഥഃ| രക്താശ്ച ഗന്ധാഃ കുങ്കുമാദികാഃ| ഭക്ഷ്യാഃ സ്വസ്തികമോദകാദയഃ| ദേവായ സ്കന്ദനാമ്നേ, സ്കന്ദഗ്രഹേ വക്ഷ്യമാണേ ചത്വാരാഖ്യേ| ഹിതായ ഹിതാര്ഥം ബാലകസ്യ| ബലിശ്ച ശുചിനാ വൈദ്യേന കൃതസ്നാനേന ശസ്ത്രഹസ്തേന രാത്രൌ ദാതവ്യഃ||൮||

Adhikarana ൮ (൯) · Śloka

സ്നാനം ത്രിരാത്രം നിശി ചത്വരേഷു കുര്യാത് പുരം ശാലിയവൈര്നവൈസ്തു | അദ്ഭിശ്ച ഗായത്ര്യഭിമന്ത്രിതാഭിഃ പ്രജ്വാലനം വ്യാഹൃതിഭിശ്ച വഹ്നേഃ ||൯||

View original

स्नानं त्रिरात्रं निशि चत्वरेषु कुर्यात् पुरं शालियवैर्नवैस्तु | अद्भिश्च गायत्र्यभिमन्त्रिताभिः प्रज्वालनं व्याहृतिभिश्च वह्नेः ||९||

🔊 Audio coming soon

Show commentary

സ്നാനമിത്യാദി| ചത്വരേഷു ചതുഷ്പഥേഷു, അപരേ ചത്വരശബ്ദേന ത്രിപഥം കഥാസ്ഥാനം ചേത്യാഹുഃ| പുരം മണ്ഡലമ്| അദ്ഭിശ്ച ഗായത്ര്യഭിമന്ത്രിതാഭിഃ സ്നാനമിതി സമ്ബന്ധനീയമ്| വ്യാഹൃതിഭിസ്തിസൃഭിഃ സപ്തഭിര്ദശഭിര്വാ സ്വാഹാന്താഭിഃ| സ്കന്ദഗ്രഹേ ചത്വരാഖ്യേ ശാലിയവൈര്വിരചിതമണ്ഡലാഭ്യന്തരസദ്മനി പുരാഭിധാനേ, ത്രിരാത്രം രാത്രൌ ബലിസ്നാനഹോമാഃ കാര്യാഃ||൯||

Adhikarana ൯ (൧൦-൧൪) · Śloka ൧൪

രക്ഷാമതഃ പ്രവക്ഷ്യാമി ബാലാനാം പാപനാശിനീമ് | അഹന്യഹനി കര്തവ്യാ യാ ഭിഷഗ്ഭിരതന്ദ്രിതൈഃ ||൧൦|| തപസാം തേജസാം ചൈവ യശസാം വപുഷാം തഥാ | നിധാനം യോऽവ്യയോ ദേവഃ സ തേ സ്കന്ദഃ പ്രസീദതു ||൧൧|| ഗ്രഹസേനാപതിര്ദേവോ ദേവസേനാപതിര്വിഭുഃ | ദേവസേനാരിപുഹരഃ പാതു ത്വാം ഭഗവാന് ഗുഹഃ ||൧൨|| ദേവദേവസ്യ മഹതഃ പാവകസ്യ ച യഃ സുതഃ | ഗങ്ഗോമാകൃത്തികാനാം ച സ തേ ശര്മ പ്രയച്ഛതു ||൧൩|| രക്തമാല്യാമ്ബരഃ ശ്രീമാന് രക്തചന്ദനഭൂഷിതഃ | രക്തദിവ്യവപുര്ദേവഃ പാതു ത്വാം ക്രൌഞ്ചസൂദനഃ ||൧൪||

View original

रक्षामतः प्रवक्ष्यामि बालानां पापनाशिनीम् | अहन्यहनि कर्तव्या या भिषग्भिरतन्द्रितैः ||१०|| तपसां तेजसां चैव यशसां वपुषां तथा | निधानं योऽव्ययो देवः स ते स्कन्दः प्रसीदतु ||११|| ग्रहसेनापतिर्देवो देवसेनापतिर्विभुः | देवसेनारिपुहरः पातु त्वां भगवान् गुहः ||१२|| देवदेवस्य महतः पावकस्य च यः सुतः | गङ्गोमाकृत्तिकानां च स ते शर्म प्रयच्छतु ||१३|| रक्तमाल्याम्बरः श्रीमान् रक्तचन्दनभूषितः | रक्तदिव्यवपुर्देवः पातु त्वां क्रौञ्चसूदनः ||१४||

🔊 Audio coming soon

Show commentary

രക്ഷമിത്യാദി| രക്ഷാ സ്വസ്ത്യയനം; മന്ത്രാണാമചിന്ത്യശക്തിത്വാന്മന്ത്രമയീ രക്ഷാ പാപനാശിനീ| തപസാമിത്യാദി| വപുഷാമിതി വപുഷാം നിധാനം സ്ഥാനമിത്യനേന കാമരൂപത്വമുക്തമ്| അവ്യയോ നിത്യഃ| ഗ്രഹാഃ സ്കന്ദഗ്രഹാദികാഃ, തേഷാം സേനാ തസ്യാഃ പതിഃ ദേവസേനാപതിഃ| ദേവസേനാരിപവോ ദൈത്യാഃ| ദേവദേവസ്യ രുദ്രസ്യ, ഉമാ പാര്വതീ, കൃത്തികാഃ ഷട്സങ്ഖ്യോപേതാഃ സപ്തര്ഷിഭാര്യാഃ| ശര്മ സുഖമ്| ക്രൌഞ്ചനാമാ പര്വതഃ തം സൂദയതി നിഹന്തീതി ക്രൌഞ്ചസൂദനഃ||൧൦-൧൪||

Adhikarana പുഷ്പികാ · Śloka ൨൮

ഇതി സുശ്രുതസംഹിതായാമുത്തരതന്ത്രാന്തര്ഗതേ കുമാരതന്ത്രേ സ്കന്ദപ്രതിഷേധോ നാമാ(ദ്വിതീയോऽധ്യായഃ, ആദിതോऽ)ഷ്ടാവിംശോऽധ്യായഃ ||൨൮||

View original

इति सुश्रुतसंहितायामुत्तरतन्त्रान्तर्गते कुमारतन्त्रे स्कन्दप्रतिषेधो नामा(द्वितीयोऽध्यायः, आदितोऽ)ष्टाविंशोऽध्यायः ||२८||

🔊 Audio coming soon

Show commentary

ഇതി ശ്രീഡല്ഹ(ഹ്ല)ണവിരചിതായാം നിബന്ധസങ്ഗ്രഹാഖ്യായാം സുശ്രുതവ്യാഖ്യായാമുത്തരതന്ത്രാന്തര്ഗതേ കൌമാരഭൃത്യതന്ത്രേ സ്കന്ദഗ്രഹപ്രതിഷേധോ നാമാऽഷ്ടാവിംശതിതമോऽധ്യായഃ||൨൮||