Adhikarana അഥ മര്മവിഭാഗോ നാമ സപ്തമോऽധ്യായഃ പ്രതിജ്ഞാ (൧) · Śloka ൧
അഥാതോ മര്മവിഭാഗം നാമാധ്യായം വ്യാഖ്യാസ്യാമഃ| ഇതി ഹ സ്മാഹുരാത്രേയാദയോ മഹര്ഷയഃ||൧||
अथातो मर्मविभागं नामाध्यायं व्याख्यास्यामः| इति ह स्माहुरात्रेयादयो महर्षयः||१||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
പൂര്വമേവാധ്യായാരമ്ഭപ്രയോജനമുക്തമ്|| ൧||
Adhikarana മര്മണാം സങ്ഖ്യാ (൨) · Śloka ൨
സപ്തോത്തരം മര്മശതമ്||൨||
सप्तोत्तरं मर्मशतम्||२||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
സര്വസ്മിഞ്ഛരീരേ സപ്തോത്തരം മര്മണാം ശതമ്|| ൨||
Adhikarana മര്മണാം സ്ഥാനാനി (൩) · Śloka ൩
തത്ര ചതുശ്ചത്വാരിംശച്ഛാഖാസു| ഷഡ്വിംശതിരന്തരാധൌ| സപ്തത്രിംശദൂര്ധ്വമ്||൩||
तत्र चतुश्चत्वारिंशच्छाखासु| षड्विंशतिरन्तराधौ| सप्तत्रिंशदूर्ध्वम्||३||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
തത്ര ശാഖാചതുഷ്ടയേ പ്രത്യേകം ശാഖായാമേകാദശ മര്മാണി ആഗുദാദാऽചാക്ഷകസന്ധേഃ ഷഡ്വിംശതിഃ| ഗ്രീവാദൌ സപ്തത്രിംശത്| ഏകസ്മിന് സക്ഥ്നി ഏകാദശാനാം മര്മണാം വിഭാഗാഃ പ്രദര്ശ്യന്തേ| ഏതേന ശാഖാത്രയേ തഥൈവാനുമന്തവ്യമ്|| ൩||
Adhikarana തലഹൃദയം നാമമര്മ തത്ര വിദ്ധേ വ്യാഘാതഃ (൪) · Śloka ൪
അഥൈകൈകസ്മിന് സക്ഥ്നി മധ്യമാങ്ഗുലിമഭിതോ മധ്യേ പാദ- തലസ്യ തലഹൃദയം നാമ മര്മ| തത്ര വിദ്ധസ്യ രുജയാ മര ണമ്||൪||
अथैकैकस्मिन् सक्थ्नि मध्यमाङ्गुलिमभितो मध्ये पाद- तलस्य तलहृदयं नाम मर्म| तत्र विद्धस्य रुजया मर णम्||४||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
പാദതലമധ്യേ മധ്യമാങ്ഗുല്യഭിമുഖേന തലഹൃദയം നാമ മര്മ| തത്ര വിദ്ധസ്യ രുജയാ മരണമ്|| ൪||
Adhikarana ക്ഷിപ്രമര്മ, തത്ര വിദ്ധേ മരണമ് (൫) · Śloka ൫
അങ്ഗുഷ്ഠാങുല്യോര്മധ്യേ ക്ഷിപ്രം തത്രാऽऽക്ഷേപകേന മരണമ്||൫||
अङ्गुष्ठाङुल्योर्मध्ये क्षिप्रं तत्राऽऽक्षेपकेन मरणम्||५||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ക്ഷിപ്രേ വിദ്ധസ്യാക്ഷേപേണ മരണമ്| ആക്ഷേപോ വാതവ്യാധിഷു വക്ഷ്യമാണലക്ഷണഃ|| ൫||
Adhikarana കൂര്ചമര്മ, തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൬) · Śloka ൬
ക്ഷിപ്രസ്യോപരി ദ്വ്യങ്ഗുല ഉഭയതഃ കൂര്ചഃ| തത്ര പാദസ്യ ഭ്രമണവേപനേ ഭവതഃ||൬||
क्षिप्रस्योपरि द्व्यङ्गुल उभयतः कूर्चः| तत्र पादस्य भ्रमणवेपने भवतः||६||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
കൂര്ചഃ ക്ഷിപ്രസ്യോപരി ദ്വ്യങ്ഗുലേ| ഉഭയത ഇതി പാദപൃഷ്ഠാത് പാദതലം യാവത്| തത്ര കൂര്ചേ വിദ്ധസ്യ പാദഭ്രമണവേപനേ ഭവതഃ| വേപനം കമ്പനാമ്|| ൬||
Adhikarana കൂര്ചശിരോമര്മ, തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൭) · Śloka ൭
ഗുല്ഫസന്ധേരധഃ കൂര്ചശിരഃ| തത്ര രുജാശോപൌ||൭||
गुल्फसन्धेरधः कूर्चशिरः| तत्र रुजाशोपौ||७||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ഗുല്ഫസന്ധേരധഃ കൂര്ചശിരോ നാമ മര്മ| തത്ര രുജാശോഫൌ ഭവതഃ തത്രേത്യത്ര വിദ്ധസ്യേത്യനുവര്ത്തതേ|| ൭||
Adhikarana ഗുല്ഫമര്മ, തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൮) · Śloka ൮
പാദജങ്ഘയോഃ സന്ധാനേ ഗുല്ഫഃ| തത്ര രുക് സ്തബ്ധസക്ഥിതാ ഷണ്ഢതാ വാ||൮||
पादजङ्घयोः सन्धाने गुल्फः| तत्र रुक् स्तब्धसक्थिता षण्ढता वा||८||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
പാദസ്യ ജങ്ഘായാശ്ച സന്ധാനേ സ്ഥിതോ ഗുല്ഫഃ രുഗാദികരഃ ഷണ്ഢഗാ അയോഷിദ്യോഗ്യത്വമ്|| ൮||
Adhikarana ഇന്ദ്രബസ്തിമര്മ, തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൯) · Śloka ൯
പാര്ഷ്ണിപ്രഭൃതി ദ്വാദശഭിരങ്ഗുലൈര്ജങ്ഘാമധ്യേ ഇന്ദ്രബസ്തിഃ| തത്ര ശോണിതക്ഷയാന്മരണമ്||൯||
पार्ष्णिप्रभृति द्वादशभिरङ्गुलैर्जङ्घामध्ये इन्द्रबस्तिः| तत्र शोणितक्षयान्मरणम्||९||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ജങ്ഘാമധ്യേ തു ഇന്ദ്രബസ്തിഃ| തത്ര രക്തക്ഷയാന്മരണം ഭവതി|| ൯||
Adhikarana ജാനുമര്മ, തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൧൦) · Śloka ൧൦
ജങ്ഗോര്വോഃ സന്ധാനേ ജാനുഃ| തത്ര ഖഞ്ജത||൧൦||
जङ्गोर्वोः सन्धाने जानुः| तत्र खञ्जत||१०||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ജങ്ഘോര്വോഃ സങ്ഗമേ സ്ഥിതം ജാനുഃ| തത്ര ഖഞ്ജതാ ഭവതി| ഖഞ്ജോ വികൃതപാദഃ|| ൧൦||
Adhikarana ആണിമര്മ, തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൧൧) · Śloka ൧൧
ജാനുനസ്ത്ര്യങ്ഗുലാദൂര്ധ്വമുഭയത ആണിഃ| തത്ര ശോഫാഭിവൃദ്ധിഃ സ്തബ്ധസക്ഥിതാ ച||൧൧||
जानुनस्त्र्यङ्गुलादूर्ध्वमुभयत आणिः| तत्र शोफाभिवृद्धिः स्तब्धसक्थिता च||११||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ആണിഃ അപ്യുഭയതഃ ഊരൌ ജാനുനസ്ത്ര്യങ്ഗുലാദൂര്ധ്വം ദ്വൌ ദിശൌ വ്യാപ്യവര്ത്തത ഇത്യര്ഥഃ| രുഗാദികരഃ|| ൧൧||
Adhikarana ഊര്വീ മര്മ, തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൧൨) · Śloka ൧൨
ഊരുമധ്യേ ഊര്വീ| തത്ര രക്തക്ഷയാത്സക്ഥിശോഷഃ||൧൨||
ऊरुमध्ये ऊर्वी| तत्र रक्तक्षयात्सक्थिशोषः||१२||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ഊരുമധ്യേ സ്ഥിതാ ഊര്വീ| തദ്വേധാദ്രക്തക്ഷയാത് സക്ഥിശോഷഃ|| ൧൨||
Adhikarana ലോഹിതാക്ഷമര്മ തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൧൩) · Śloka ൧൩
ഊര്വ്യാസ്തൂര്ധ്വമധോ വംക്ഷണസന്ധേരൂരുമൂലേ ലോഹിതാക്ഷമ്| തത്ര രക്തക്ഷയാത് പക്ഷാഘാതഃ||൧൩||
ऊर्व्यास्तूर्ध्वमधो वंक्षणसन्धेरूरुमूले लोहिताक्षम्| तत्र रक्तक्षयात् पक्षाघातः||१३||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ഊരോര്മൂലേ വംക്ഷണസന്ധേരധസ്താത് ലോഹിതാക്ഷമ്| തത്ര രക്തക്ഷയാത് പക്ഷാഘാതോ ഭവതി|| ൧൩||
Adhikarana വിടപമര്മ, തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൧൪) · Śloka ൧൪
വംക്ഷണവൃഷണയോര്മധ്യേ വിടപമ്| തത്ര ഷാണ്ഢ്യമല്പശുക്രതാ വാ||൧൪||
वंक्षणवृषणयोर्मध्ये विटपम्| तत्र षाण्ढ्यमल्पशुक्रता वा||१४||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
വംക്ഷണവൃഷാണായോര്മധ്യേ വിടപം നാമ| തത്ര ഷണ്ഢതാ അഥവാ അല്പശുക്രതാ ഭവതി|| ൧൪||
Adhikarana ബാഹുമര്മാണി, തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൧൫) · Śloka ൧൫
സക്ഥിവദ് ബാഹ്വോഃ||൧൫||
सक्थिवद् बाह्वोः||१५||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ഇതി തലഹൃദയക്ഷിപ്രകുര്ചകൂര്ചശിരോഗുല്ഫേന്ദ്രബസ്തിജാന്വാണ്യുര്വീലോഹിതാക്ഷവിടപാന്യേകാദശൈകസ്യാം ശാഖായാം മര്മാണി തദ്വദേവ ശാഖാത്രയേऽപി വിജ്ഞേയമ്|| ൧൫||
Adhikarana ബാഹുമര്മണി വിശേഷഃ (൧൬) · Śloka ൧൬
വിശേഷസ്തു-ഗുല്ഫോ മണിബന്ധസ്തഥാ ജാനുകൂര്പരമ്| തയോര്വ്യധേ കുണിതാ||൧൬||
विशेषस्तु-गुल्फो मणिबन्धस्तथा जानुकूर्परम्| तयोर्व्यधे कुणिता||१६||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
കേവലം ബാഹ്വോഃ കേഷാഞ്ചിന്നാമ്നി വിശേഷഃ, തദേവോച്യതേ| യഥാ ജങ്ഘാചരണയോഃ സന്ധൌ ഗുല്ഫഃ| തഥാ കരപ്രപാണ്യോര്മണിബന്ധഃ| യഥാ ജങ്ഘോര്വോഃ സങ്ഗമേ ജാനു തഥാ പ്രപാണിപ്രബാഹുമധ്യേ കൂര്പരഃ| ജാനുനി വിദ്ധേ യഥാ ഖഞ്ജതാ| കൂര്പരേ വിദ്ധേ തഥാ കുണിതാ| കുണിര്വികൃതകരഃ|| ൧൬||
Adhikarana കക്ഷാരധരമര്മ, തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൧൭) · Śloka ൧൭
വിടപവച്ച കക്ഷാക്ഷമധ്യേ കക്ഷാധരഃ| തത്ര കുണിത്വമ്||൧൭||
विटपवच्च कक्षाक्षमध्ये कक्षाधरः| तत्र कुणित्वम्||१७||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
യഥാ വംക്ഷണവൃഷണയോര്മധ്യേ വിടപം തഥാ കക്ഷാക്ഷമധ്യേ കക്ഷാധരഃ| തസ്മിന് വിദ്ധേ കുണിത്വമ്|| ൧൭||
Adhikarana അന്തരാധിമര്മാണി ഗുദമര്മ, തത്ര വിദ്ധേ സദ്യോമരണമ് (൧൮) · Śloka ൧൮
വാതവര്ചോനിരസനഃ സ്ഥൂലാന്ത്രവിബദ്ധോ ഗുദഃ| തത്ര സദ്യോ മരണമ്||൧൮||
वातवर्चोनिरसनः स्थूलान्त्रविबद्धो गुदः| तत्र सद्यो मरणम्||१८||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ഗുദഃ സ്ഥൂലാന്ത്രേ പ്രതിബദ്ധോ വാതാദിനിരസനകര്മാ| തസ്മിന് വിദ്ധേ സദ്യോ മരണമ്|| ൧൮||
Adhikarana ബസ്തിമര്മ, തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൧൯) · Śloka ൧൯
അല്പമാംസശോണിതോऽഭ്യന്തരതഃ കട്യാ ധനുര്വക്ര ഏകദ്വാരോऽധോമുഖീ ബസ്തിഃ| തത്രാപി സദ്യോ മരണമശ്മരീവ്രണാ- ദൃതേ| തത്രാപ്യുഭയതോ വിദ്ധേ ന ജീവതി| ഏകതോ ഭിന്നേ മൂത്രസ്രാവീവ്രണോ ഭവതി| സ തു യത്നേനോപക്രാന്തോ രോഹതി||൧൯||
अल्पमांसशोणितोऽभ्यन्तरतः कट्या धनुर्वक्र एकद्वारोऽधोमुखी बस्तिः| तत्रापि सद्यो मरणमश्मरीव्रणा- दृते| तत्राप्युभयतो विद्धे न जीवति| एकतो भिन्ने मूत्रस्रावीव्रणो भवति| स तु यत्नेनोपक्रान्तो रोहति||१९||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ബസ്തിരല്പമാംസശോണിതഃ കട്യാ മധ്യേ പൃഷ്ഠതോ വക്രോ ധനുര്വത്| ഏകതോ ദ്വാരോ മുഖം സ ചാസ്യൈകഃ അധോമുഖശ്ച| തത്രാപി ബസ്തൌ വിദ്ധേ മരണം ഭവത്യശ്മരീ വ്രണാദൃതേ| തത്രാപ്യമശ്മരീവ്രണേ ദ്വാഭ്യാം മാര്ഗാഭ്യാം വിദ്ധേ ബസ്തീ മരണമേവ| അശ്മരീവ്രണേऽപ്യേകതോ വിദ്ധേ ബസ്തൌ മൂത്രസ്രാവീ വ്രണോ ഭവതി| സുബോധമ്|| ൧൯||
Adhikarana നാഭിമര്മ, തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൨൦) · Śloka ൨൦
പക്വാമാശയമധ്യേ നാഭിഃ തത്രാപി സദ്യോമരണമ്||൨൦||
पक्वामाशयमध्ये नाभिः तत्रापि सद्योमरणम्||२०||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ന കേവലം ബസ്തിരേവ വിദ്ധഃ സദ്യോഘ്നോ യാവന്നാഭിരപീത്യപിശബ്ദസ്യാര്ഥഃ|| ൨൦||
Adhikarana ഹൃദയമര്മ, തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൨൧) · Śloka ൨൧
കോഷ്ഠവക്ഷസോഃ സ്തനയോശ്ച മധ്യേ സത്ത്വരജസ്തമോऽധിഷ്ഠാ നമാമാശയദ്വാരം ഹൃദയമ്| തത്രാപി സദ്യോ മരണമ്||൨൧||
कोष्ठवक्षसोः स्तनयोश्च मध्ये सत्त्वरजस्तमोऽधिष्ठा नमामाशयद्वारं हृदयम्| तत्रापि सद्यो मरणम्||२१||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
കോഷ്ഠവക്ഷസോഃ സ്തനയോശ്ച മധ്യേ സ്ഥിതം സത്ത്വരജസ്തമസാമധിഷ്ഠാനമാമാശയദ്വാരം തു ഹൃദയമ്| തത്രാപി വിദ്ധസ്യ സദ്യോ മരണമ്||൨൧||
Adhikarana സ്തനമൂലമര്മ, തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൨൨) · Śloka ൨൨
സ്തനയോരധസ്താദ് ദ്വ്യങ്ഗുലമുഭയതഃ സ്തനമൂലേ തയോഃ കഫപൂര്ണകോഷ്ഠസ്യ മരണമ്||൨൨||
स्तनयोरधस्ताद् द्व्यङ्गुलमुभयतः स्तनमूले तयोः कफपूर्णकोष्ठस्य मरणम्||२२||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
തയോരിതി| സ്തനമൂലയോര്വിദ്ധയോഃ|| ൨൨||
Adhikarana സ്തനരോഹിതമര്മ, തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൨൩) · Śloka ൨൩
സ്തനചൂചുകയോരൂര്ധ്വം ദ്വ്യങ്ഗുലമുഭയതഃ സ്തനരോഹിതേ| തയോഃ ശോണിതപുര്ണകോഷ്ഠസ്യ മരണമ്||൨൩||
स्तनचूचुकयोरूर्ध्वं द्व्यङ्गुलमुभयतः स्तनरोहिते| तयोः शोणितपुर्णकोष्ठस्य मरणम्||२३||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ചൂചുകൌ സ്തനമുഖൌ ശ്യാമൌ|| ൨൩||
Adhikarana അപസ്തമ്ഭൌ മര്മണീ തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൨൪) · Śloka ൨൪
ഉഭയത്രോരസോ നാഡ്യൌ വാതവഹേ അപസ്തമ്ഭൌ| തയോഃ ശോണിതപൂര്ണകോഷ്ഠതയാ കാസശ്വാസാഭ്യാം ച മരണമ്||൨൪||
उभयत्रोरसो नाड्यौ वातवहे अपस्तम्भौ| तयोः शोणितपूर्णकोष्ठतया कासश्वासाभ्यां च मरणम्||२४||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ഉരസി ഉഭയതോ ദ്വേ വാതവഹേ നാഡ്യൌ അപസ്തമ്ഭൌ നാമ്നാ മര്മണീ||൨൪||
Adhikarana അപാലാപമര്മണീ തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൨൫) · Śloka ൨൫
അംസകൂടയോരധഃ പാര്ശ്വയോരുപരി ഭാഗയോരപാലാപൌ| തയോഃ പൂയത്വമാപന്നേന രക്തേന മരണമ്||൨൫||
अंसकूटयोरधः पार्श्वयोरुपरि भागयोरपालापौ| तयोः पूयत्वमापन्नेन रक्तेन मरणम्||२५||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
അംസപാര്ശ്വാന്തരയോര്മധ്യേ കിഞ്ചിത് പാര്ശ്വഭാഗേ അപാലാപൌ| തയോര്മധ്യേ വിദ്ധയോര്ന സദ്യോ മരണമ്| അപിതു പൂയത്വമാപന്നേ രക്തേ|| ൨൫||
Adhikarana കടീകതരുണേ മര്മണീ തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൨൬) · Śloka ൨൬
പൃഷ്ഠവംശമുഭയതഃ പ്രതിശ്രോണീകര്ണാവസ്ഥിനീ കടീകതരുണേ| തയോഃ ശോണിതക്ഷയാത് പാണ്ഡുര്വിവര്ണോ ഹീനരുപോ മ്രിയതേ||൨൬||
पृष्ठवंशमुभयतः प्रतिश्रोणीकर्णावस्थिनी कटीकतरुणे| तयोः शोणितक्षयात् पाण्डुर्विवर्णो हीनरुपो म्रियते||२६||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
പൃഷ്ഠവംശമുഭയതഃ പൃഷ്ഠവംശസ്യ ദ്വയോഃ പാര്ശ്വയോര്യേ പ്രതിശ്രോണീ കര്ണാവസ്ഥിനീ സ്ഥിതാഃ തേ കടീകതരുണേ മര്മണീ ശ്രോണ്യാഃ കര്ണാകൃതിത്വാത് ശ്രോണീകര്ണൌ|| ൨൬||
Adhikarana കുകുന്ദരമര്മ, തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൨൭) · Śloka ൨൭
പാര്ശ്വയോര്ജഘനബഹിര്ഭാഗേ പൃഷ്ഠവംശമുഭയതഃ കുകുന്ദരൌ| തയോഃ സ്പര്ശാജ്ഞാനമധഃ കായേ ചേഷ്ടാനാശശ്ച||൨൭||
पार्श्वयोर्जघनबहिर्भागे पृष्ठवंशमुभयतः कुकुन्दरौ| तयोः स्पर्शाज्ञानमधः काये चेष्टानाशश्च||२७||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
പൃഷ്ഠവംശസ്യ പാറ്ശ്വയോര്മര്മണീ കുകുന്ദരൌ തൌ ച ജഘനാദ്ബഹിഃ| കട്യാഃ പശ്ചിമോ ഭാഗോ ജഘനമ്|| ൨൭||
Adhikarana നിതമ്ബമര്മണീ, തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൨൮) · Śloka ൨൮
ശോണീകര്ണയോരുപര്യ്യാശയാച്ഛാദനൌ പാര്ശ്വാന്തരപ്രതിബദ്ധൌ നിതമ്ബൌ| തയോരധഃ കായേ ശോഫോ ദൌര്ബല്യം മരണഞ്ച||൨൮||
शोणीकर्णयोरुपर्य्याशयाच्छादनौ पार्श्वान्तरप्रतिबद्धौ नितम्बौ| तयोरधः काये शोफो दौर्बल्यं मरणञ्च||२८||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
പൃഷ്ഠവംശസ്യ ദ്വയോഃ പാര്ശ്വയോഃ ശ്രോണീകര്ണയോരുപരി പാര്ശ്വാന്തരമധ്യേ പ്രതിബദ്ധൌ പക്വാശയസ്യ ഛാദനേ നിതമ്ബമര്മണീ|| ൨൮||
Adhikarana പാര്ശ്വസന്ധിമര്മണീ തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൨൯) · Śloka ൨൯
അധഃ പാര്ശ്വാന്തരപ്രതിബദ്ധൌ ജഘനപാര്ശ്വമധ്യേ തിര്യ്യഗൂര്ധ്വം ച പാര്ശ്വസന്ധീ| തയോഃ ശോണിതപൂര്ണകോഷ്ഠതയാ മരണമ്||൨൯||
अधः पार्श्वान्तरप्रतिबद्धौ जघनपार्श्वमध्ये तिर्य्यगूर्ध्वं च पार्श्वसन्धी| तयोः शोणितपूर्णकोष्ठतया मरणम्||२९||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
പാര്ശ്വാന്തരപ്രതിബദ്ധൌ| സവ്യപാര്ശ്വസ്ഥഃ സവ്യേ പ്രതിബദ്ധഃ| അപസവ്യശ്ചാപസവ്യേ| തത്ര ചാധ തിര്യ്യക്ച പ്രതിബദ്ധൌ പാറ്ശ്വസന്ധീ| തേ ച ജഘനപാര്ശ്വയോര്മധ്യേ ഭവതഃ|| ൨൯||
Adhikarana ബൃഹത്യാഖ്യൌ മര്മണീ, തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൩൦) · Śloka ൩൦
അധഃ പാറ്ശ്വാന്തരപ്രതിബദ്ധൌ ജഘനപാര്ശ്വമധ്യേ തിര്യ്യഗൂര്ധ്വം ച പാര്ശ്വസന്ധീ| തയോഃ ശോണിതപൂര്ണകോഷ്ഠതയാ മരണമ്||൩൦||
अधः पाऱ्श्वान्तरप्रतिबद्धौ जघनपार्श्वमध्ये तिर्य्यगूर्ध्वं च पार्श्वसन्धी| तयोः शोणितपूर्णकोष्ठतया मरणम्||३०||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
പൃഷ്ഠവംശസ്യ ദ്വയോഃ പൂര്വോക്തയോഃ സ്തനമൂലയോരാര്ജവേന തിര്യ്യക് സ്പഷ്ടദിഗ്ഗ്രഹണേന ബൃഹത്യൌ മര്മണീ|| ൩൦||
Adhikarana അംസഫലമര്മണീ, തത്ര വ്യാപച്ച (൩൧) · Śloka ൩൧
പൃഷ്ഠവംശമുഭയതോ ബാഹുമൂലസമ്ബദ്ധേ അംസഫലകേ| തയോര്ബാഹുസ്വാപശോഷൌ||൩൧||
पृष्ठवंशमुभयतो बाहुमूलसम्बद्धे अंसफलके| तयोर्बाहुस्वापशोषौ||३१||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
അംസഫലകേ പൃഷ്ഠവംശസ്യ ദ്വയോഃ പാര്ശ്വയോര്ബാഹുമൂലേ ച പ്രതിബദ്ധേ| തയോര്വ്യധ ഇതി സര്വത്ര സമ്ബന്ധഃ|| ൩൧||
Adhikarana അംസാഖ്യേ മര്മണീ, തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൩൨) · Śloka ൩൨
ഗ്രീവാബാഹുശിരോമധ്യേംऽസപീഠസ്കന്ധബന്ധനാവംസൌ| തയോഃ സ്തമ്ബ്ധബാഹുതാ||൩൨||
ग्रीवाबाहुशिरोमध्येंऽसपीठस्कन्धबन्धनावंसौ| तयोः स्तम्ब्धबाहुता||३२||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
അംസൌ ഗ്രീവാദിമധ്യഗൌ സ്കന്ധയോഃ അംസപീ ഠയോശ്ച ബന്ധാര്ഥൌ| ഏവം ഗുദോ ബസ്തിര്നാഭിര്ഹൃദയം ദ്വേ സ്തനമൂലേ ദ്വേ സ്തനരോഹിതേ ദ്വാവപസ്തമ്ഭൌ ദ്വാവപാലാപൌ ദ്വേ കടീകതരുണേ ദ്വേ കുകുന്ദരേ ദ്വൌ നിതമ്ബേ ദ്വൌ പാര്ശ്വസന്ധീ ദ്വേ ബൃഹത്യൌ ദ്വേ അംസഫലകേ ദ്വാവംസാവിതി ഷഡ്വിംശതിര്മര്മാണ്യന്തരാധൌ|| ൩൨||
Adhikarana ഊര്ധ്വമര്മാണി ദ്വേ നീലേ ദ്വേ മന്യേ തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൩൩) · Śloka ൩൩
കണ്ഠനാഡീമുഭയതശ്ചതസ്രോ ധമന്യഃ| താസാം ദ്വേ നീലേ, ദ്വേ മന്യേ| താസു മൂകതാ, സ്വരവൈകൃത്യം, രസാഗ്രാഹിതാ വാ ഭവതി||൩൩||
कण्ठनाडीमुभयतश्चतस्रो धमन्यः| तासां द्वे नीले, द्वे मन्ये| तासु मूकता, स्वरवैकृत्यं, रसाग्राहिता वा भवति||३३||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ഊര്ധ്വമുച്യതേ| കണ്ഠനാഡ്യാമേകസ്മിന്| പാര്ശ്വേ ഏകാ നീലാ നാമ സിരാ| ഏകാ മന്യാ| തഥൈവ ദ്വിതീയേ| താസാം വ്യധേ മൂകത്വാദികം ഭവതി|| ൩൩||
Adhikarana മാതൃകാമര്മാണി തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൩൪) · Śloka ൩൪
ഗ്രീവായാമുഭയതഃ പൃഥക് ചതസ്രഃ സിരാ മാതൃകാസ്താസു സദ്യോ മരണമ്||൩൪||
ग्रीवायामुभयतः पृथक् चतस्रः सिरा मातृकास्तासु सद्यो मरणम्||३४||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ഗ്രീവായാം ദ്വയോഃ പാര്ശ്വയോരഷ്ടൌ സിരാ മാതൃകാഹ്വയാഃ|| ൩൪||
Adhikarana കൃകാടികാഖ്യേ മര്മാണി തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൩൫) · Śloka ൩൫
ശിരോഗ്രീവയോഃ സന്ധാനേ കൃകാടികേ| തയോശ്ചലമൂര്ധതാ||൩൫||
शिरोग्रीवयोः सन्धाने कृकाटिके| तयोश्चलमूर्धता||३५||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ഉഭയപാര്ശ്വേ ശിരസോ ഗ്രീവായാശ്ച സന്ധാനേ കൃകാടികേ മര്മണീ| തത്ര വിദ്ധസ്യ ചലശീര്ഷതാ|| ൩൫||
Adhikarana വിധുരാഖ്യേ മര്മണി തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൩൬) · Śloka ൩൬
കര്ണപൃഷ്ഠയോരധഃസംശ്രിതേ വിധുരേ| തയോര്ബാധിര്യമ്||൩൬||
कर्णपृष्ठयोरधःसंश्रिते विधुरे| तयोर्बाधिर्यम्||३६||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
കര്ണയോരധോ വിധുരേ|| ൩൬||
Adhikarana ഫണാഖ്യേ മര്മണീ, തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൩൭) · Śloka ൩൭
ഘ്രാണമാര്ഗമുഭയതഃ ശ്രോത്രമാര്ഗപ്രതിബദ്ധാവഭ്യന്തരതഃ ഫണൌ| തയോര്ഗന്ധാജ്ഞാനമ്||൩൭||
घ्राणमार्गमुभयतः श्रोत्रमार्गप्रतिबद्धावभ्यन्तरतः फणौ| तयोर्गन्धाज्ञानम्||३७||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ഘ്രാണസ്രോതസോര്ദ്വയോഃ പാര്ശ്വയോരന്തഃ ശിരസി ഗലപ്രദേശേ ഫണൌ നാമ്നാ മര്മണീ| തൌ ച ശ്രോത്രസ്രോതഃ പ്രതിബദ്ധൌ തയോര്വ്യധേ ഗന്ധാജ്ഞാനമ്|| ൩൭||
Adhikarana അപാങ്ഗാഖ്യേ മര്മണീ തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൩൮) · Śloka ൩൮
ഭ്രുവോഃ പുച്ഛാന്തയോരധോऽക്ഷ്ണോര്ബാഹ്യതോऽപാങ്ഗൌ| തയോരാന്ധ്യമ്||൩൮||
भ्रुवोः पुच्छान्तयोरधोऽक्ष्णोर्बाह्यतोऽपाङ्गौ| तयोरान्ध्यम्||३८||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ഭ്രുവോഃ സമ്ബന്ധിനോഃ പുച്ഛാന്തയോര്ബാഹ്യാന്തരയോരധ അക്ഷ്ണോശ്ച ബഹിരപാങ്ഗൌ മര്മണീ|| ൩൮||
Adhikarana ശങ്ഖാഖ്യേ മര്മണീ, തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൩൯) · Śloka ൩൯
ഭ്രുവോഃ പുച്ഛാന്തയോരുപര്യനുകര്ണം ലലാടേ ശങ്ഖൌ| തയോഃ സദ്യോ മരണമ്||൩൯||
भ्रुवोः पुच्छान्तयोरुपर्यनुकर्णं ललाटे शङ्खौ| तयोः सद्यो मरणम्||३९||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ലലാടേ ഭ്രുവോഃ പുച്ഛാന്തയോരുപരി കര്ണമനു കര്ണം പ്രതി ശങ്ഖൌ നാമ മര്മണീ| തയോര്വ്യധേ സദ്യോ മരണമ്|| ൩൯||
Adhikarana ആവര്ത്താഖ്യേ മര്മണീ തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൪൦) · Śloka ൪൦
ഭ്രുവോരുപരി നിമ്നയോരാവര്ത്തൌ തയോരാന്ധ്യം ദൃഷ്ട്യുപഘാതോ വാ||൪൦||
भ्रुवोरुपरि निम्नयोरावर्त्तौ तयोरान्ध्यं दृष्ट्युपघातो वा||४०||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ഭ്രുവോരുപരി നിമ്നയോഃ പ്രദേശയോരാവര്ത്തൌ നാമ്നാ ദ്വേ മര്മണീ| തയോര്വ്യധേ ആന്ധ്യമ്| അദര്ശനമ് അഥവോപഘാതമാത്രം ദൃഷ്ടേര്വാ|| ൪൦||
Adhikarana ഉത്ക്ഷേപാഖ്യേ മര്മണീ തത്ര വിദ്ധസ്യ വ്യാപച്ച (൪൧) · Śloka ൪൧
ശങ്ഖയോരുപരി കേശാന്തേ ഉത്ക്ഷേപൌ| തയോഃ സശല്യഃ പാകാത് പതിതശല്യോ വാ ജീവേന്നോദ്ധൃതശല്യഃ||൪൧||
शङ्खयोरुपरि केशान्ते उत्क्षेपौ| तयोः सशल्यः पाकात् पतितशल्यो वा जीवेन्नोद्धृतशल्यः||४१||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ശങ്ഖയോരുപരി കേശാവസാനമര്യ്യാദേ ഉത്ക്ഷേപോ മര്മണീ| തയോര്വിദ്ധഃ സന് സശല്യോ ജീവതി| പാകാദ്വാ സ്വയംപതിതേ ജീവതി| ഉദ്ധൃതശല്യോ ന ജീവേത്|| ൪൧||
Adhikarana സ്ഥപന്യഖ്യേ മര്മണീ തത്ര വിദ്ധസ്യാവസ്ഥാ ച (൪൨) · Śloka ൪൨
ഭ്രുവോര്മധ്യേ സ്ഥപനീ| തത്രോത്ക്ഷേപവത്||൪൨||
भ्रुवोर्मध्ये स्थपनी| तत्रोत्क्षेपवत्||४२||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ഭ്രുവോര്മധ്യേ നാമ സ്ഥപനീ മര്മ| തത്രോത്ക്ഷേപവത് സശല്യീ ജീവേത്| പാകാത് പതിതശല്യോ വാ| തത്ര ച ഉദ്ധൃതശല്യോ ന ജീവേത്|| ൪൨||
Adhikarana സീമന്താഖ്യാനി മര്മാണി തത്ര വിദ്ധസ്യ വ്യാപച്ച (൪൩) · Śloka ൪൩
പഞ്ച സന്ധയഃ ശിരസി| തിര്യ്യഗൂര്ധ്വം ച സീമന്താനാമ്| തേഷൂന്മാദഭ്രമചിത്തനാശൈര്മരണമ്||൪൩||
पञ्च सन्धयः शिरसि| तिर्य्यगूर्ध्वं च सीमन्तानाम्| तेषून्मादभ्रमचित्तनाशैर्मरणम्||४३||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
പഞ്ച ശിരസി കപാലാനാം സന്ധയഃ പഞ്ച മര്മാണി| തത്ര ദാഉ ലലാടപര്ശ്വയോഃ കേശാന്താവസ്ഥിതൌ ദ്വൌ കൃകാടികാപാര്ശ്വയോരൂര്ധ്വഗൌ സന്ധീ| തയോരുപരി തിര്യ്യഗൃജുസന്ധിഃ സീമന്താസ്തേഷു വിദ്ധേഷൂന്മാദാദിഭിര്മരണമ്|| ൪൩||
Adhikarana ശൃങ്ഗാടകാഖ്യാനി മര്മാണി തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൪൪) · Śloka ൪൪
ജിഹ്വാഘ്രാണാക്ഷിശ്രോത്രതര്പണീനാം സിരാണാം താലുനി സന്നിപാതഃ| താസാം മുഖാനി ചത്വാരി ശൃങ്ഗാടകസംജ്ഞാനി| തേഷു സദ്യോമരണമ്||൪൪||
जिह्वाघ्राणाक्षिश्रोत्रतर्पणीनां सिराणां तालुनि सन्निपातः| तासां मुखानि चत्वारि शृङ्गाटकसंज्ञानि| तेषु सद्योमरणम्||४४||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ജിഹ്വാദിസന്തര്പണീനാം സിരാണാം താലുനി സന്നിപാതോ ഭവതി| താസാം യാനി ബഹ്വീനാമപി ചത്വാരി മുഖാനി താനി ശൃങ്ഗാടകാഖ്യാനി മര്മാണി| തേഷാം വ്യധേ സദ്യോമരണമ്|| ൪൪||
Adhikarana അധിപ്രതിസംജ്ഞം മര്മ തത്ര വിദ്ധേ വ്യാപച്ച (൪൫) · Śloka ൪൫
മസ്തകാഭ്യന്തര ഉപരിഷ്ടാത്സിരാസന്ധിസന്നിപാതോ രോമാവര്ത്തഃ സോऽധിപതിര്നാമ| തത്രാപി സദ്യോമരണം ഭവതീതി||൪൫||
मस्तकाभ्यन्तर उपरिष्टात्सिरासन्धिसन्निपातो रोमावर्त्तः सोऽधिपतिर्नाम| तत्रापि सद्योमरणं भवतीति||४५||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
അന്തര്മസ്തകം സര്വോര്ധ്വസിരാസന്ധീനാം സങ്ഗമോ നാമാവര്ത്തോ നാമ മര്മ| സ ഏവാധിപാഖ്യഃ| ഏവം ദ്വേ നീലേ ദ്വേ മന്യേ അഷ്ടൌ മാതൃകാഃ ദ്വേ കൃകാടികേ ദ്വേ വിധുരേ ദ്വൌ ഫണൌ ദ്വാവപാങ്ഗൌ ദ്വൌ ശങ്ഖൌ ദ്വാവാവര്ത്തൌ ദ്വാവുത്ക്ഷേപൌ ഏകാ സ്ഥപനീ പഞ്ച സീമന്താശ്ചത്വാരി ശൃങ്ഗാടകാന്യേകോऽധിപതിപര്യ്യായ ആവര്ത്ത ഇത്യേതാനി സപ്തത്രിംശച്ഛിരസി മര്മാണി||൪൫||
Adhikarana മര്മണാം സാമാന്യലക്ഷണമ് (൪൬) · Śloka ൪൬
സാമാന്യലക്ഷണം പുനര്മര്മണാം പീഡിതേ രുജോത്പത്തിര്വിഷമം ച സ്പന്ദനമ്||൪൬||
सामान्यलक्षणं पुनर्मर्मणां पीडिते रुजोत्पत्तिर्विषमं च स्पन्दनम्||४६||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
മര്മണാം നാമ സ്ഥാനഞ്ച ജ്ഞാതമ്| ലക്ഷണം തു ന ജ്ഞാതമ്| അതസ്തദ്വിജ്ഞാനാര്ഥമുച്യതേസാമാന്യേനേത്യാദി| സര്വമര്മണാമിദം ലക്ഷണമിത്യര്ഥഃ| വിഷമമനേകരൂപമ്|| ൪൬||
Adhikarana മര്മവിദ്ധലക്ഷണമ് (൪൭) · Śloka ൪൭
സാമാന്യേനൈവ ച - ദേഹപ്രസുപ്തിര്ഗുരുതാ സമ്മോഹഃ ശീതകാമിതാ| സ്വേദോ മൂര്ച്ഛാ വമിഃ ശ്വാസോ മര്മവിദ്ധസ്യ ലക്ഷണമ്||൪൭||
सामान्येनैव च - देहप्रसुप्तिर्गुरुता सम्मोहः शीतकामिता| स्वेदो मूर्च्छा वमिः श्वासो मर्मविद्धस्य लक्षणम्||४७||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
സാമാന്യേനനൈവ ചേതസ്യ ദേഹപ്രസുപ്തിരിത്യാദിനാ സമ്ബന്ധഃ| പ്ര്സുപ്തിഛേദാദ്യനബോധഃ| സമ്മോഹോ മൂര്ചാ||൪൭||
Adhikarana മര്മശബ്ദനിര്വചനമ് (൪൮) · Śloka ൪൮
അപി ച-മരണകാരിത്വാന്മര്മ||൪൮||
अपि च-मरणकारित्वान्मर्म||४८||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
അപി ചേതി സമുച്ചയേ| മരണകാരിത്വാന്മര്മേതി നിര്വചനമ്|| ൪൮||
Adhikarana മാംസാദിഭേദേന മര്മണാം പഞ്ചധാത്വമ് (൪൯) · Śloka ൪൯
തത്പുനര്മാംസസിരാസ്നായ്വസ്ഥിസന്ധിസന്നിപാതഃ| തേന തസ്മിന് പീഡ്യമാനേ വിശേഷതഃ പ്രാണബാധഃ| ബാഹുല്യേന തു നിര്ദേശഃ| തസ്മാന്മാംസാദ്യാശ്രയതോ മര്മാണി പഞ്ചധാ ഭിദ്യന്തേ||൪൯||
तत्पुनर्मांससिरास्नाय्वस्थिसन्धिसन्निपातः| तेन तस्मिन् पीड्यमाने विशेषतः प्राणबाधः| बाहुल्येन तु निर्देशः| तस्मान्मांसाद्याश्रयतो मर्माणि पञ्चधा भिद्यन्ते||४९||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
തത് പുനര്മര്മ മാംസാദിസന്നിപാതസ്തേഷാം മിശ്രീഭാവേ നൈകത്രാവസ്ഥാനം തേന ഹേതുനാ തസ്മിന് പീഡിതേऽധികം പ്രാണാനാമാബാധോ ഭവതി| മാംസാദീനാം പഞ്ചാനാം യദ്യപി മിശ്രീഭാവേന സര്വ മര്മ ഭവതി| തഥാപി യോऽയം മാംസമര്മ സിരാമര്മ ഇത്യാദി വ്യപദേശഃ സ ബാഹുല്യകൃത ഏവ| യത്ര മാംസസ്യ ബാഹുല്യം തത്ര മാംസേന വ്യപദേശഃ| യത്ര സിരാണാം തത്ര സിരാഭിഃ| ഏവമന്യത്രാപി വാച്യമ്| ഏവം മാംസാദിഭേദേന പഞ്ചധാ മര്മാണി|| ൪൯||
Adhikarana മാംസമര്മാണി (൫൦) · Śloka ൫൦
തദ്യഥാ തലഹൃദയേന്ദ്രബസ്തിഗുദസ്തനരോഹിതാന്യേകാദശ മാംസമര്മാണി||൫൦||
तद्यथा तलहृदयेन्द्रबस्तिगुदस्तनरोहितान्येकादश मांसमर्माणि||५०||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
തത്രൈകാദശ മാംസമര്മാണി; തദ്യഥാ-ചതുര്ഷു കരചരണേഷു ചത്വാരി തലഹൃദയാനി| ചത്വാരീന്ദ്രബസ്തയഃ| ഏകോ ഗുദോ ദ്വേ സ്തനരോഹിത ഇതി|| ൫൦||
Adhikarana സിരാമര്മാണി (൫൧) · Śloka ൫൧
ഉര്വീലോഹിതാഖ്യനാഭിഹൃദയസ്തനമൂലാപസ്തമ്ഭാപാലാപപാര്ശ്വസന്ധിബൃഹതീനീലാമന്യാമാതൃകാഫണാപാങ്ഗസ്ഥപനീശൃങ്ഗാടകാന്യേകചത്വാരിംശത്സിരാമര്മാണി||൫൧||
उर्वीलोहिताख्यनाभिहृदयस्तनमूलापस्तम्भापालापपार्श्वसन्धिबृहतीनीलामन्यामातृकाफणापाङ्गस्थपनीशृङ्गाटकान्येकचत्वारिंशत्सिरामर्माणि||५१||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ഏകചത്വാരിംശത് സിരാമര്മാണി| തദ്യഥാ-ചതസ്ര ഉര്വ്യശ്ചത്വാരി ലോഹിതാക്ഷാണി| ഏകാ നാഭിരേകം ഹൃദയമ്| ദ്വേ സ്തനമൂലേ| ദ്വാവപസ്തമ്ഭൌ| ദ്വാവപാലാപീ| ദ്വൌ പാര്ശ്വസന്ധീ| ദ്വേ ബൃഹത്യൌ| ദ്വേ നീലേ| ദ്വേ മന്യേ| അഷ്ടൌ മാതൃകാഃ| ദ്വൌ ഫണൌ| ദ്വൌ അപാങ്ഗൌ| ഏകാ സ്ഥപനീ| ചത്വാരി ശൃങ്ഗാടകാനി ഇതി|| ൫൧||
Adhikarana സ്നാവമര്മണി (൫൨) · Śloka ൫൨
ക്ഷിപ്രകൂര്ചകൂര്ചശിരോവിടപകക്ഷാധരാണി ബസ്ത്യംസവിധുരോത്ക്ഷേപാഃ സപ്തവിംശതിഃ സ്നാവമര്മാണി||൫൨||
क्षिप्रकूर्चकूर्चशिरोविटपकक्षाधराणि बस्त्यंसविधुरोत्क्षेपाः सप्तविंशतिः स्नावमर्माणि||५२||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
സപ്തവിംശതിഃ സ്നാവമര്മാണി| തദ്യഥാ-കരചരണേഷു ചത്വാരി ക്ഷിപ്രാണി| ചത്വാരഃ കൂര്ചാ| ചത്വാരി കൂര്ചശിരാംസി| ദ്വേ വിടപേ| ദ്വൌ കക്ഷ്യാധരൌ| ചത്വാര്യ്യാണയഃ| ഏകോ ബസ്തിഃ| ദ്വാവംസൌ| ദ്വേ വിധുരേ| ദ്വാവുത്ക്ഷേപാവിതി|| ൫൨||
Adhikarana അസ്ഥിമര്മാണി (൫൩) · Śloka ൫൩
കടീകതരുണനിതമ്ബാംസഫലകശങ്ഖാസ്ത്വഷ്ടാവസ്ഥിമര്മാണി||൫൩||
कटीकतरुणनितम्बांसफलकशङ्खास्त्वष्टावस्थिमर्माणि||५३||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
അഷ്ടാവസ്ഥി മര്മാണി| തദ്യഥാ-ദ്വേ കടീകതരുണേ| ദ്വൌ നിതമ്ബൌ| ദ്വാവംസഫലകൌ| ദ്വൌ ശങ്ഖാവിതി|| ൫൩||
Adhikarana സന്ധിമര്മാണി (൫൪) · Śloka ൫൪
ഗുല്ഫമണിബന്ധജാനുകൂര്പരകുകുന്ദരകൃകാടികാവര്തസീമന്താധിപതയോ വിംശതിഃ സന്ധിമര്മാണി||൫൪||
गुल्फमणिबन्धजानुकूर्परकुकुन्दरकृकाटिकावर्तसीमन्ताधिपतयो विंशतिः सन्धिमर्माणि||५४||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
വിംശതിഃ സന്ധിമര്മാണി| തദ്യഥാ-ദ്ബൌ ഗുല്ഫൌ| ദ്വൌ മണിബന്ധൌ| ദ്വേ ജാനുനീ| ദ്വേ കൂര്പരേ| ദ്വൌ കുകുന്ദരൌ| ദ്വേ കൃകാടികേ| ദ്വൌ ആവര്തൌ| പഞ്ച സീമന്താഃ| ഏക അധിപതിഃ|| ൫൪||
Adhikarana പുനഃ പ്രകാരന്തരേണ മര്മാണാം പഞ്ചവിധത്വമ് (൫൫) · Śloka ൫൫
പുനശ്ച പഞ്ചധാ||൫൫||
पुनश्च पञ्चधा||५५||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
താനി ച മാംസാദിഭേദേന പഞ്ചധോക്താനി| പുനരന്യേന പ്രകാരേണ സദ്യഃ പ്രാണഹരത്വാദിനാ പഞ്ചധോച്യന്തേ ൧. കാനിചിത് സദ്യഃ പ്രാണഹരാണി| ൨. കാനിചിത് കാലാന്തരപ്രാണഹരാണി| ൩. അന്യാനി വിശല്യഘ്നാനി| ൪. അന്യാനി വൈകല്യകരാണി| ൫. അന്യാനി രുജാകരാണി| ഇതി പഞ്ചപ്രകാരാഃ|| ൫൫||
Adhikarana സദ്യഃ പ്രാണഹരാണി മര്മാണി (൫൬) · Śloka ൫൬
ഗുദബസ്തിനാഭിഹൃദയമാതൃകാശങ്ഖശൃങ്ഗാടകാധിപതയ ഏകോനവിംശതിഃ സദ്യഃ പ്രാണഹരാണ്യാഗ്നേയത്വാത്| തേഷാം സപ്തരാത്രാഭ്യന്തരം കലഃ||൫൬||
गुदबस्तिनाभिहृदयमातृकाशङ्खशृङ्गाटकाधिपतय एकोनविंशतिः सद्यः प्राणहराण्याग्नेयत्वात्| तेषां सप्तरात्राभ्यन्तरं कलः||५६||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
തത്ര സദ്യഃ പ്രാണഹരാണി ഗുദബസ്തിനാഭിഹൃദയാനി ചത്വാരി| അഷ്ടൌ മാതൃകാഃ| ദ്ബൌ ശങ്ഖൌ| ചത്വാരി ശൃങ്ഗാടകാനി| ഏകോऽധിപതിഃ| ഇത്യേകോനവിംശതിഃ| ആഘ്നേയത്വമാശു മരണഹേതുഃ| സപ്തരാത്രാഭ്യന്തരം പ്രഥമദിവസാദിതി|| ൫൬||
Adhikarana കാലാന്തരപ്രാണഹരാണി മര്മാണി (൫൭) · Śloka ൫൭
തലഹൃദയക്ഷിപ്രേന്ദ്രബസ്തിവക്ഷോമര്മകടീകതരുണനിതമ്ബപാര്ശ്വസന്ധിബൃഹതീസീമന്താസ്ത്രയസ്ത്രിശത്കാലാന്തരപ്രാണഹരാണി| സൌമ്യാഗ്നേയത്വാത്തേഷാം പക്ഷാഭ്യന്തരം കാലഃ| തേഷ്വപി തു ക്ഷിപ്രാണി കദാചിദാശു||൫൭||
तलहृदयक्षिप्रेन्द्रबस्तिवक्षोमर्मकटीकतरुणनितम्बपार्श्वसन्धिबृहतीसीमन्तास्त्रयस्त्रिशत्कालान्तरप्राणहराणि| सौम्याग्नेयत्वात्तेषां पक्षाभ्यन्तरं कालः| तेष्वपि तु क्षिप्राणि कदाचिदाशु||५७||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ത്രയസ്ത്രിംശന്മര്മാണി സൌമ്യാഗ്നേയത്വാത് കാലാന്തരേണ വിലമ്ബിതം പ്രാണഹരാണി| പക്ഷാഭ്യന്തരേ വാ പ്രഹരാദിവശാദനിയമഃ| തദ്യഥാ-ചത്വാരി തലഹൃദയാനി| ചത്വാരി ക്ഷിപ്രാണി| ചത്വാരഃഇന്ദ്രബസ്തയഃ| അഷ്ടൌ വക്ഷോമര്മാണി സ്തനമൂലസ്തനരോഹിതാപസ്തമ്ഭാപാലാപാഖ്യാനി| ദ്വേ കടീകതരുണേ| ദ്വൌ നിതമ്ബൌ| ദ്വൌ പാര്ശ്വസന്ധീ| ദ്വേ ബൃഹത്യൌ| പഞ്ച സീമന്താഃ| ഇതി ത്രയസ്ത്രിംശത്| തേഷ്വപി മധ്യേ ക്ഷിപ്രാണി സദ്യഃ പ്രാണഹരാണ്യപി ഭവന്തി|| ൫൭||
Adhikarana വിശല്യഘ്നാനി മര്മാണി (൫൮) · Śloka ൫൮
ഉത്ക്ഷേപൌ സ്ഥപനീ ച ത്രീണി വിശല്യഘ്നാനി വായവ്യത്വാത്| ശല്യമുഖാവരുദ്ധോ ഹി യാവദത്ര വായുസ്ഥിഷ്ഠതി താവജ്ജീവതി||൫൮||
उत्क्षेपौ स्थपनी च त्रीणि विशल्यघ्नानि वायव्यत्वात्| शल्यमुखावरुद्धो हि यावदत्र वायुस्थिष्ठति तावज्जीवति||५८||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ത്രീണി വിശല്യഘ്നാനി| താനി വായവ്യാനി ശല്യം ആകൃഷ്ടേ വായോര്വ്രണേന നിര്ഗമനാന്ന ജീവത്യത ഏവ വിശല്യം ഘ്നന്തി, ന തു സശല്യമ്| തത്ര ദ്വാവുത്ക്ഷേപാവേകാസ്ഥപനീതി ത്രീണി|| ൫൮||
Adhikarana വൈകല്യകരാണി മര്മാണി (൫൯) · Śloka ൫൯
കൂര്ചജാനുകൂര്പരാണ്യുര്വീലോഹിതാഖ്യവിടപകക്ഷാധരകുകുന്ദരാംസഫലകനീലാമന്യാകൃകാടികാവിധുരഫണാപാങ്ഗാവര്ത്താശ്ചതുശ്ചത്വാരിംശദ്വൈകല്യകരാണി സൌമ്യത്വാത്| സോമോ ഹി സ്ഥൈര്യശൈത്യാഭ്യാം പ്രാണാന് ധാരയതി| താന്യപി ച കദാചിദഭിഹതാനി മാരയന്തി||൫൯||
कूर्चजानुकूर्पराण्युर्वीलोहिताख्यविटपकक्षाधरकुकुन्दरांसफलकनीलामन्याकृकाटिकाविधुरफणापाङ्गावर्त्ताश्चतुश्चत्वारिंशद्वैकल्यकराणि सौम्यत्वात्| सोमो हि स्थैर्यशैत्याभ्यां प्राणान् धारयति| तान्यपि च कदाचिदभिहतानि मारयन्ति||५९||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ചതുശ്ചത്വാരിംശദ്വികലത്വം കുര്വന്തി| സൌമ്യത്വാന്ന മാരയന്തി| തത്ര ചത്വാരി കൂര്ചാനി| ദ്വേ ജാനുനീ| ദ്വൌ കൂര്പരൌ| ചതസ്രഃ ആണയഃ| ചതസ്ര ഉര്വ്യഃ| ചത്വാരി ലോഹിതാക്ഷാണി| ദ്വൌ വിടപൌ| ദ്വൌ കക്ഷാധരൌ| ദ്വൌ കുകുന്ദരൌ| ദ്വാവംസൌ| ദ്വാവംസഫലകൌ| ദ്വേ നീലേ| ദ്വേ മന്യേ| ദ്വേ കൃകാടികേ| ദ്വേ വിധുരേ| ദ്വൌ ഫണൌ| ദ്വാവപാങ്ഗൌ| ദ്വാവാവര്ത്താവിതി| ഏതാനി ചതുശ്ചത്വാരിംശത് കദാചിന്മാരയന്ത്യപ്യതിഘാതാത്|| ൫൯||
Adhikarana രുജാകരാണി മര്മാണി (൬൦) · Śloka ൬൦
കൂര്ചശിരോഗുല്ഫമണിബന്ധാസ്ത്വഷ്ടൌ രുജാകരാണ്യഗ്നിവായുസോമഗുണബാഹുല്യാത്| അഗ്നിവായൂ ഹി വിശേഷേണ രുജാകരൌ| സോമസ്തു പ്രാണാനവലമ്ബത ഇത്യുക്തമ്||൬൦||
कूर्चशिरोगुल्फमणिबन्धास्त्वष्टौ रुजाकराण्यग्निवायुसोमगुणबाहुल्यात्| अग्निवायू हि विशेषेण रुजाकरौ| सोमस्तु प्राणानवलम्बत इत्युक्तम्||६०||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
അഷ്ടൌ മര്മാണി രുജാകരാണി സോമാഗ്നിവായ്വാത്മകത്വാത്| ചത്വാരി കൂര്ചശിരാംസി ദ്വൌ ഗുല്ഫൌ ദ്വൌ മണിബന്ധാവിത്യഷ്ടൌ|| ൬൦||
Adhikarana അന്യമതേന സദ്യഃപ്രാണഹരാദിമര്മവിവരണമ് (൬൧) · Śloka ൬൧
അന്യേ ത്വാഹുഃ-മാംസാദീനാം പഞ്ചാനാമപി വിവൃദ്ധാനാം സമവായാത് സദ്യഃപ്രാണഹരാണി| ഏകൈകഹീനാനാമല്പാനാം ച ക്രമാദിതരാണി സ്വഭാവത ഏവ ച||൬൧||
अन्ये त्वाहुः-मांसादीनां पञ्चानामपि विवृद्धानां समवायात् सद्यःप्राणहराणि| एकैकहीनानामल्पानां च क्रमादितराणि स्वभावत एव च||६१||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
അന്യേ ത്വാചാര്യ്യാ ആഗ്നേയത്വം ഹേതും പരിത്യജ്യ സദ്യഃപ്രാണഹരത്വേ പൂര്വോക്തമാംസാദിപഞ്ചകസ്യാനൂനാധികഭാവേന വിവൃദ്ധസ്യ ഹേതുത്വം വദന്തി| യദാ ഗുദാദീനാമേകോനവിംശതേര്മാംസാദീനാം സമാനാധികാനാം സന്നിപാതസ്തദാ സദ്യഃ പ്രാണഹരത്വമിത്യര്ഥഃ| ആദിശബ്ദേനാസ്ഥിസ്നായുസിരാസന്ധീനാം ഗ്രഹണമ്| ഇതരാണി കാലാന്തരപ്രാണഹരാദീനി ചത്വാര്യേകൈകേന ഹീനാനാം മാംസാദീനാം സ്വല്പാനാം ച സന്നിപാതാദ്ഭവന്തീതി| തേന മാംസാദീനാമന്യതമേനൈകേന ഹീനാനാം കാലാന്തരപ്രാണഹരാണി| ദ്വിഹീനാനാം വിശല്യഘ്നാനി| ത്രിഹീനാനാം വൈകല്യജനനാനി| ഏകസ്യൈവ സദ്ഭാവാദ്രുജാകരാണി| സുശ്രുതഃ പഠതി ദ്വയോഃ സങ്ഘാതാദീനി, തന്ന ബുധ്യാമഹേ|| ൬൧||
Adhikarana അപരമതമ് (൬൨) · Śloka ൬൨
അന്യേ വദന്തി-പ്രതിനിയതകര്മാണി ചന്ദ്രസൂര്യായസ്കാന്തോപലാനാമിവാമ്ബുവഹ്നികാലലോഹസംശ്ലേഷാസ്തഥാ ച ഛിന്നേഷു ബഹുമര്മസ്വപി പാണിപാദേഷു സ്വഭാവത ഏവ ന മൃത്യുഃ||൬൨||
अन्ये वदन्ति-प्रतिनियतकर्माणि चन्द्रसूर्यायस्कान्तोपलानामिवाम्बुवह्निकाललोहसंश्लेषास्तथा च छिन्नेषु बहुमर्मस्वपि पाणिपादेषु स्वभावत एव न मृत्युः||६२||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
അന്യേ ത്വാചാര്യ്യാ ന സൌമ്യാഗ്നേയത്വാദികം ഹേതും വദന്തി| നാപി വിശിഷ്ടസ്യ മാംസാദേഃ സന്നിപാതമ്| അപി തു സ്വഭാവമേവ ഹേതുത്വേനോദ്ദിശന്തി| തഥാ ചന്ദ്രകാന്താദീനാമമ്ബുജന്മാദൌ തഥാ ബഹുമര്മാശ്രയേ പാണിപാദേ ഛിന്നേऽപി മൃത്യുര്ന ഭവതീത്യത്രാപി സ്വഭാവ ഏവ ഹേതുഃ||൬൨||
Adhikarana അപരമതേऽപി ഹേതുപ്രതിപാദനമ് (൬൩) · Śloka ൬൩
അപരേ പുനരത്രാപി ഹേതുമാഹുഃ-പാണിപാദച്ഛേദേ ഹി സിരാഃ സങ്കോചമായാന്തി| തതോऽല്പാസൃക്പ്രവൃത്തേര്ജീവിതമ്| മര്മവ്യധേ ത്വതിരക്തസ്രുതിതോ വായുവൈകൃതേന ച മരണമ്| തസ്മാത് മര്മാഭിഹതസ്യ തദങ്ഗമാശു സന്ധിദേശാച്ഛേദനീയമ്| അതിഹതാനാം തു മര്മണാം യഥാസ്വം പൂര്വം പൂര്വം ച കര്മ ഈ ഷദന്തേ വാ ഹതാനാമുത്തരോത്തരമേവ||൬൩||
अपरे पुनरत्रापि हेतुमाहुः-पाणिपादच्छेदे हि सिराः सङ्कोचमायान्ति| ततोऽल्पासृक्प्रवृत्तेर्जीवितम्| मर्मव्यधे त्वतिरक्तस्रुतितो वायुवैकृतेन च मरणम्| तस्मात् मर्माभिहतस्य तदङ्गमाशु सन्धिदेशाच्छेदनीयम्| अतिहतानां तु मर्मणां यथास्वं पूर्वं पूर्वं च कर्म ई षदन्ते वा हतानामुत्तरोत्तरमेव||६३||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
അപരേ ഇത്യാദി സുബോധമ്| തസ്മാന്മര്മണ്യഭിഹതസ്യ തദങ്ഗം തസ്മിന് മര്മാശ്രിതം തത് സന്ധിദേശാച്ഛേദനീയമ്| സന്ധൌ ഛിന്നേ സങ്കുചിതാഃ സിരാ രക്തം ന മുഞ്ചന്ത്യോ ജീവിതം ന ത്യജേത്| തേഷാം ച മര്മണാം സദ്യഃ പ്രാണഹരണാദികം പഞ്ചവിധം കര്മോക്തമ്| തത്രാതിഹതാനാം മര്മണാമാത്മീയം കര്മ പൂര്വം-പൂര്വം ച ഭവതി| ഏതദുക്തം ഭവതിഗുദാദീനാമഭിഹതാനാം സ്വകീയം സദ്യഃ പ്രാണഹരണമേവ| തേഷാം ച പൂര്വാസമ്ഭവഃ| തലഹൃദയാദീനാമഭിഹതാനാം സ്വം കര്മ കാലാന്തരപ്രാണഹരത്വമ്| കദാചിത്തു പൂര്വമപി സദ്യഃ പ്രാണഹരത്വം ഭവതി| ഉത്ക്ഷേപാദീനാം സ്വം കര്മ വിശല്യഘ്നത്വമ്| ന തു പൂര്വം സമ്ഭവതി| അഥവാ കാലാന്തരപ്രാണഹരണമപി| കൂര്ചാദീനാമഭിഹതാനാം സ്വം കര്മ വൈകല്യകരണമ്| കദാചിത്തു പൂര്വമപി ഭവതി കാലാന്തരപ്രാണഹരത്വമ്| വിശല്യഹനനം പൂര്വമപി ന സമ്ഭവത്യസമ്ഭവാത്| കൂര്ചശിരഃപ്രഭൃതീനാം ചാഭിഹതാനാം സ്വം കര്മ രുജാകരണമ്| കദാചിത്തു പൂര്വമപി ഭവതി| വൈകല്യകരണമിത്യുക്തമഭിഹതാനാം യഥാസ്വം പൂര്വം-പൂര്വം ച കര്മ| യദാ തു താനി മര്മാണി ഈഷത്കോണേ സ്തോകേനാഭിഘാതേനാഭിഹതാനി ഭവന്ത്യന്തേ വാ പര്യ്യന്തേ വാഭിഹതാനി ഭവന്തി തദാ തേഷാമുത്തരമേവ| തേന സദ്യഃ പ്രാണഹരാണാമീഷദന്തേ വാഭിഹതാനാമുത്തരം കര്മ കാലാന്തരപ്രാണഹരണമ്| കാലാന്തരപ്രാണഹരാണാമീഷദന്തേ വാऽഭിഹതാനാമനന്തരമുത്തരം കര്മ വൈകല്യകരണമ്| വിശല്യഘ്നത്വം ന സമ്ഭവത്യനന്തരമപി| വിശല്യഘ്നാനാമന്തേ വേഷദ്വാഭിഹതാനാമുത്തരം വൈകല്യകരണം കര്മ ഭവതി| വൈകല്യകരാണാമീഷദന്തേ ചാഭിഹതാനാമുത്തരം കര്മ രുജാകരണമിത്യുക്തം യഥോത്തരമേവേതി|| ൬൩||
Adhikarana മര്മണാം മാനഭേദേന പുനഃ പഞ്ചവിധത്വമ് (൬൪) · Śloka ൬൪
പുനശ്ച പഞ്ചധാ ഭിദ്യന്തേ||൬൪||
पुनश्च पञ्चधा भिद्यन्ते||६४||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
താന്യേവ മര്മാണ്യേവം മാനഭേദേന പഞ്ചവിധാനി|| ൬൪||
Adhikarana സ്വാങ്ഗുലമാനാനി മര്മാണി (൬൫) · Śloka ൬൫
തദ്യഥാ-ഉര്വ്യഃ കൂര്ചശിരാംസിവിടപേ കക്ഷാധരേ ച ദ്വാദശ സ്വാങ്ഗുലോന്മിതാനി||൬൫||
तद्यथा-उर्व्यः कूर्चशिरांसिविटपे कक्षाधरे च द्वादश स्वाङ्गुलोन्मितानि||६५||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ഉര്വ്യാദീനി ദ്വാദശ മര്മവതഃ സ്വാങ്ഗുലമാനാനി| ചത്വാരി ചത്വാരി ദ്വേ ദ്വേ ഇതി ദ്വാദശ|| ൬൫||
Adhikarana ദ്വ്യങ്ഗുലമാനാനി മര്മാണി (൬൬) · Śloka ൬൬
ഗുല്ഫൌ മണിബന്ധൌ സ്തനമൂലേ ച ഷട് ദ്വ്യങ്ഗുലാനി||൬൬||
गुल्फौ मणिबन्धौ स्तनमूले च षट् द्व्यङ्गुलानि||६६||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ഗുല്ഫാദീനി ഷഡ് ദ്വ്യങ്ഗുലാനി| ദ്വേ ദ്വേ ദ്വേ ഇതി ഷട്|| ൬൬||
Adhikarana ത്ര്യങ്ഗുലാനാനി മര്മാണി (൬൭) · Śloka ൬൭
ജാനുനീ കൂര്പരേ ച ചത്വാരി ത്ര്യങ്ഗുലാനി||൬൭||
जानुनी कूर्परे च चत्वारि त्र्यङ्गुलानि||६७||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ജാനദ്വയം കൂര്പരദ്വയം ചേതി ചത്വാരി ത്ര്യങ്ഗുലാനി|| ൬൭||
Adhikarana പാണിതലസമ്മിതാനി മര്മാണി (൬൮) · Śloka ൬൮
കൂര്ചാ ഗുദോ ബസ്തിര്നാഭിര്ഹൃദയം നീലേ മന്യേ മാതൃകാഃ സീമന്താഃ ശൃങ്ഗാടകാനി ചൈകോനത്രിംശത് പാണിതലസമ്മിതാനി||൬൮||
कूर्चा गुदो बस्तिर्नाभिर्हृदयं नीले मन्ये मातृकाः सीमन्ताः शृङ्गाटकानि चैकोनत्रिंशत् पाणितलसम्मितानि||६८||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
കൂര്ചാദീന്യേകോനത്രിംശത് സ്വഹസ്തലപ്രമാണാനി|| ൬൮||
Adhikarana അര്ധാങ്ഗുലമാനാനി മര്മാണി (൬൯) · Śloka ൬൯
ശേഷാണി ഷട് പഞ്ചാശദങ്ഗുലദലപ്രമാണാനി||൬൯||
शेषाणि षट् पञ्चाशदङ्गुलदलप्रमाणानि||६९||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ശേഷാണി ഷട് പഞ്ചാശദങ്ഗുലദലപ്രമാണാനി| അങ്ഗുലദലമര്ധാങ്ഗുലമ്| തഥാ ച ധന്വന്തരിഃ പഠതി'ശേഷാണി ചാങ്ഗുലമിതാര്ധസമാനി ദേഹേ' ഇതി|| ൬൯||
Adhikarana മതാന്തരേണ മര്മമാനാനി (൭൦) · Śloka ൭൦
അന്യേ പുനരാഹുഃ-വ്രീഹിപ്രമാണാനി ക്ഷിപ്രാണി| കലായപ്രമാണാഃ സ്തനരോഹിതോത്ക്ഷേപാഃ തഥാऽന്യേ തില- പ്രമാണാന്യപി മര്മാണീച്ഛന്തി||൭൦||
अन्ये पुनराहुः-व्रीहिप्रमाणानि क्षिप्राणि| कलायप्रमाणाः स्तनरोहितोत्क्षेपाः तथाऽन्ये तिल- प्रमाणान्यपि मर्माणीच्छन्ति||७०||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
കേചിന്മതേന തിലപ്രമാണാനി മര്മാണീതി കഥനമ്| സ്വധീഗമ്യം ശേഷമ്|| ൭൦||
Adhikarana ആയുര്മര്മാണി രക്ഷതി (൭൧) · Śloka ൭൧
ഭവന്തി ചാത്ര- മര്മവ്യാപ്തേऽപി ദേഹേऽസ്മിന്നായുര്മര്മാണി രക്ഷതി| ആയുഷ്യാണ്യേവ സേവേത സദാ തസ്മാദ്വിചക്ഷണഃ||൭൧||
भवन्ति चात्र- मर्मव्याप्तेऽपि देहेऽस्मिन्नायुर्मर्माणि रक्षति| आयुष्याण्येव सेवेत सदा तस्माद्विचक्षणः||७१||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ഭവന്തി ചാത്രേതി ശ്ലോകാ ഉച്യന്തേ| അസ്മിന് ദേഹേ മര്മഭിഃ സ്പര്ശമാത്രപ്രാണഹരൈര്വ്യാപ്തേऽപി താനി മര്മാണ്യഭിഘാതാദിഭ്യ ആയൂ രക്ഷത്യക്ഷീണായുഷാം ഹി മര്മോപതാപോ നോത്പദ്യതേ| തസ്മാദ്ധേതോരായുഷ്യാണ്യേവ വസ്തുനി സേവേത വിചക്ഷണഃ| തദേവ വിദ്ധമര്മാബാധേഭ്യോ രക്ഷതി||൭൧||
Adhikarana മര്മാണി യത്നതഃ പാലനീയാനി (൭൨) · Śloka ൭൨
മര്മാഭിഘാതഃ സ്വല്പോऽപി പ്രായശോ ബാധതേതരാമ്| രോഗാ മര്മാശ്രയാസ്തദ്വത് പ്രകാന്താ യത്നതോऽപി ച||൭൨||
मर्माभिघातः स्वल्पोऽपि प्रायशो बाधतेतराम्| रोगा मर्माश्रयास्तद्वत् प्रकान्ता यत्नतोऽपि च||७२||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
യഥാ മര്മണ്യഭിഘാതഃ സ്വല്യോऽപി ബാധതേതരാമതിശയേന ബാധതേ| തഥാ യേ മര്മാശ്രിതാ രോഗാസ്തേ പ്രയത്നേന പ്രക്രാന്താശ്ചികിത്സിതുമാരബ്ധാസ്തദ്വത് സ്വല്പാ അപി ബാധന്തേതരാമിത്യര്ഥഃ| തസ്മാദ്യത്നേന പാലയേദിതി താത്പര്യ്യാര്ഥഃ|| ൭൨||
Adhikarana മര്മോപഘാതാന്മുമൂര്ഷോര്ലക്ഷണാനി (൭൩) · Śloka ൭൩
വിക്ഷിപ്യതേ ഭൃശം സീദന് ശൂന്യോ ഭ്രമതി വേപതേ| ഊര്ധ്വം ശ്വസിതി കൃച്ഛ്രേണ സ്രസ്തഗാത്രോ മുഹുര്മുഹുഃ| ഹൃദയം ദഹ്യതേ ചാസ്യ നൈകസ്ഥാനേऽവതിഷ്ഠതേ| മര്മോപഘാതാന്മരണമേതൈര്ലിങ്ഗൈഃ സമശ്നുതേ||൭൩||
विक्षिप्यते भृशं सीदन् शून्यो भ्रमति वेपते| ऊर्ध्वं श्वसिति कृच्छ्रेण स्रस्तगात्रो मुहुर्मुहुः| हृदयं दह्यते चास्य नैकस्थानेऽवतिष्ठते| मर्मोपघातान्मरणमेतैर्लिङ्गैः समश्नुते||७३||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
മര്മണി ഭഗ്നസ്യ മുമൂര്ഷോര്മരണലക്ഷണാനി വിക്ഷിപ്യതേ ഭൃശം സീദന്നിത്യാദിനോച്യന്തേ| മരണമശ്നുതേ പ്രാപ്നോതീതി സമ്ബന്ധഃ|| ൭൩||
Adhikarana രക്താതിസ്രുതിരേവ മരണഹേതുഃ (൭൪) · Śloka ൭൪
അമര്മവിദ്ധോऽപി നരശ്ഛേദഭേദാദിപീഡിതഃ| അതിനിസ്സൃതരക്തശ്ച സദ്യസ്ത്യജതി ജീവിതമ്| അതോऽന്യഥാ ജീവതി തു വിദ്ധഃ ശരശതൈരപി||൭൪||
अमर्मविद्धोऽपि नरश्छेदभेदादिपीडितः| अतिनिस्सृतरक्तश्च सद्यस्त्यजति जीवितम्| अतोऽन्यथा जीवति तु विद्धः शरशतैरपि||७४||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
ന കേവലം തു മര്മവിദ്ധ ഏവ ജീവിതം ത്യജതി യാവദമര്മവിദ്ധോऽപി രക്തസ്യാതിസ്രുതേഃ സദ്യ ഏവ ജീവിതം ജഹാതി| അതോऽന്യഥാ യഥോക്തവൈപരീത്യേ മര്മവ്യധേ രത്കാസ്രുതൌ ച ശരശതൈരപി വിദ്ധോ ജീവതി|| ൭൪||
Adhikarana മര്മവിദ്ധം പ്രത്യാഖ്യായ ചികിത്സേത് (൭൫-൭) · Śloka ൭
പുണ്യവാന്നിയതായുശ്ച ന കഥഞ്ചിന്ന ജീവതി| തസ്മാദാചരമോച്ഛ്വാസാച്ചികിത്സേദേവ യത്നതഃ| തദ്ബന്ധുമിത്രാനുമതഃ പ്രത്യാഖ്യായാതുരം ഭിഷക്||൭൫|| ഇതി വൈദ്യപതിസിംഹഗുപ്തസ്യ സൂനോര്വാഗ്ഭടസ്യ കൃതൌ അഷ്ടാങ്ഗസംഗ്രഹസംഹിതായാം ശാരീരസ്ഥാനേ മര്മവിഭാഗോനാമ സപ്തമോऽധ്യായഃ||൭||
पुण्यवान्नियतायुश्च न कथञ्चिन्न जीवति| तस्मादाचरमोच्छ्वासाच्चिकित्सेदेव यत्नतः| तद्बन्धुमित्रानुमतः प्रत्याख्यायातुरं भिषक्||७५|| इति वैद्यपतिसिंहगुप्तस्य सूनोर्वाग्भटस्य कृतौ अष्टाङ्गसंग्रहसंहितायां शारीरस्थाने मर्मविभागोनाम सप्तमोऽध्यायः||७||
🔊 Audio coming soon
ശശിലേക വ്യാഖ്യാ (ഇന്ദു കൃത)
തഥാ യശ്ച പുണ്യവാന് സുകര്മാ യശ്ച നിയതായുഃ സ ന കശ്ചിന്ന ജീവതി| സര്വഥാ ജീവതീത്യര്ഥഃ| നിയതായുര്യസ്യ ബലവതാ ദൈവേന കര്മണാ ച ആയുര്നിയതകാലം കൃതമ്| തസ്മാദ്യഥാ ക്ഷീണായുര്ജീവത്യതോ മര്മവിദ്ധമാതുരം പ്രത്യാഖ്യായ ആചരമോച്ഛ്വാസാച്ചികിത്സേത്| തസ്യാതുരസ്യ ബന്ധ്വാദീനാമനുമതഃ സന്| ഏതാവതാ സിദ്ധ്യഭാവേऽപ്യയശോ ന ലഭത ഇതി|| ൭൫|| ഇതി ശ്രീമന്മഹാമഹോപാധ്യായേന്ദുവിരചിതായാമ് അഷ്ടാങ്ഗസംഗ്രഹവ്യാഖ്യായാം ശശിലേഖായാം ശാരീരസ്ഥാനേ സപ്തമോऽധ്യായഃ